Otizmin en önemli nedeni genetik yatkınlık!

Otizm Spektrum Bozukluğu'nun bireyin sosyal etkileşim ve iletişim becerilerinde farklılıklarla birlikte, sınırlı ilgi alanları ve tekrarlayıcı davranışlarla karakterize edilen nörogelişimsel bir durum olduğunu hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Melek Gözde Luş, 'Spektrum olarak tanımlanmasının nedeni ise belirtilerin ve etkilenme düzeyinin her bireyde farklı şekillerde ortaya çıkabilmesidir.' dedi.

Günümüzde yapılan bilimsel çalışmaların, otizmin ortaya çıkmasında en önemli etkenin genetik yatkınlık olduğunu gösterdiğini ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Luş, 'Genetik faktörlerin yanı sıra bazı çevresel etkenlerin de riski artırabileceği düşünülüyor. Bunlar arasında özellikle ileri baba yaşı ve buna bağlı olarak ileri anne yaşı öne çıkıyor. Geçmişte öne sürülen 'buzdolabı anne' olarak bilinen, ebeveyn ilgisizliğinin otizme neden olduğu görüşü ise bilimsel olarak geçerliliğini yitirdi. Benzer şekilde aşıların ya da ilaçların otizme neden olduğuna dair iddiaları destekleyen güvenilir bilimsel kanıt bulunmuyor.' şeklinde konuştu.

Otizmin ilk belirtileri yaşamın ilk yıllarında sosyal etkileşimde ortaya çıkıyor!

Otizmin ilk belirtilerinin çoğunlukla yaşamın ilk yıllarında sosyal etkileşim alanında ortaya çıktığına işaret eden Dr. Öğr. Üyesi Melek Gözde Luş, şunları söyledi:

'Yaklaşık 1-1,5 yaş döneminde çocuk, bakım veren kişiyle beklenen düzeyde iletişim kurmayabilir. Erken dönemde dikkat edilmesi gereken belirtiler arasında; ismi söylendiğinde dönüp bakmaması, göz teması kurmaması, gülümsemeye karşılık vermemesi, bakım veren kişiyle etkileşim kurmakta isteksiz olması, yaklaşık 8-10 aylık dönemde beklenen 'ce-ee' gibi karşılıklı oyunlara ilgi göstermemesi bulunabilir.

Dil gelişimindeki gecikmeler de önemli uyarı işaretlerindendir. Bir yaş civarında anlamlı sözcüklerin başlamaması, iki yaşına gelindiğinde ise iki kelimelik anlamlı cümlelerin kurulamaması uzman değerlendirmesi gerektiren gelişimsel belirtiler arasında yer alır.'

Konuşma geç başlasa da doğru eğitim ve dil terapisiyle önemli gelişmeler sağlanabilir!

Konuşma becerisinin otizmli bireylerde farklı düzeylerde gelişebileceğini dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Luş, 'Dil gelişiminin erken başlaması, iletişim becerilerinin ilerlemesini kolaylaştırır. İleri yaşlarda hâlâ konuşma gelişmemiş çocuklarda süreç daha zor olsa da, uygun eğitim programları ile dil ve konuşma terapisi sayesinde önemli gelişmeler sağlanabilir.' dedi.

Dr. Öğr. Üyesi Luş, her çocuğun gelişim hızı ve potansiyeli farklı olduğundan, ailelerin erken dönemde uzman değerlendirmesine başvurarak bireysel eğitim planı oluşturmasının büyük önem taşıdığını ifade etti.

Otizm, tek başına zihinsel yetersizlik anlamına gelmez!

Otizm ile zekâ arasında doğrudan bir ilişki bulunmadığını vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Luş, 'Otizm temel olarak sosyal iletişim alanını etkileyen nörogelişimsel bir durumdur ve tek başına zihinsel yetersizlik anlamına gelmez.' dedi.

Otizmli bireylerin zekâ düzeylerinin çok farklı olabileceğini aktaran Dr. Öğr. Üyesi Luş, 'Bazı bireyler üstün bilişsel becerilere sahipken, bazılarında zihinsel gelişim geriliği de tabloya eşlik edebilir. Bu nedenle her otizmli bireyin bilişsel özellikleri ayrı ayrı değerlendirilmeli.' diye konuştu.

Otizm, Down sendromunda olduğu gibi belirli bir genin varlığıyla teşhis edilen bir hastalık değil!

Otizmin genetik temeli güçlü olduğunun altını çizen Dr. Öğr. Üyesi Melek Gözde Luş, şöyle devam etti:

'İkiz çalışmaları ve aynı ailede birden fazla otizmli bireyin görülebilmesi bu ilişkiyi destekliyor. Günümüzde bazı genetik tarama testleri uygulanabiliyor. Ancak önemli bir noktanın altını çizmek gerekir; genetik testler tek başına otizm tanısı koydurmaz. Otizm, Down sendromunda olduğu gibi belirli bir genin varlığıyla teşhis edilen bir hastalık değildir. Tanı hâlen çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanlarının yaptığı ayrıntılı klinik değerlendirme sonucunda konulur.'

Otizm için bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış temel yaklaşım eğitim!

Otizmli çocukların ileride bağımsız yaşayıp yaşayamayacaklarına değinen Dr. Öğr. Üyesi Luş, 'Bu konunun tek bir cevabı yok. Bağımsız yaşam becerileri; otizmin şiddetine, bireyin bilişsel özelliklerine ve aldığı eğitimin niteliğine göre değişiklik gösterir.' dedi.

Dr. Öğr. Üyesi Luş, 'Erken tanı alan, düzenli ve nitelikli eğitim gören, hafif düzeyde otizm spektrum bozukluğu bulunan bireylerin ilerleyen yaşlarda bağımsız yaşamalarını, eğitim hayatına devam etmelerini ve çalışma yaşamına katılmalarını sağlayacak becerileri kazanmaları mümkündür. Eğitimin temel amacı da bireyin günlük yaşam, sosyal iletişim ve bağımsızlık becerilerini en üst düzeye çıkarmaktır. Otizm için bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış temel yaklaşım eğitimdir. Bu nedenle çocuğun yalnızca bir özel eğitim kurumuna devam etmesi değil, aldığı eğitimin niteliği büyük önem taşır. Çocuğun bireysel ihtiyaçlarına uygun planlanmış, bilimsel temelli ve düzenli uygulanan eğitim programları, sosyal iletişim becerilerinin gelişmesine ve yaşam kalitesinin artmasına önemli katkı sağlar.' açıklamasını yaptı.

Doğru bilgiye ulaşılması, ailelerin yaşadığı belirsizlik ve kaygının azalmasına yardımcı olur!

Otizm şüphesi oluştuğunda ailelerin ilk yapması gerekenin, alanında deneyimli bir uzmandan doğru değerlendirme ve tanı almak olduğunu kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Melek Gözde Luş, sözlerini şöyle tamamladı:

'Doğru bilgiye ulaşılması, ailelerin yaşadığı belirsizlik ve kaygının azalmasına yardımcı olur. Tanının ardından çocuğun ihtiyaçlarına uygun eğitim planının oluşturulması, gerekli terapilerin başlatılması ve aileye rehberlik edilmesi sürecin en önemli basamaklarını oluşturur. Otizm tanısı alan ergenlerde de durumun uygun şekilde açıklanması ve bireyin kendi farklılığını anlaması, psikolojik uyum açısından olumlu katkılar sağlayabilir.' (İLKHA)

Hollanda Altyapı ve Su Kaynakları Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, devam eden kuraklık sebebiyle su miktarının azaldığı ve su talebinin arttığı belirtildi.

Açıklamada, 'Nehir akışları, tarihi olarak düşük seviyelerde ve sıcak yaz nedeniyle su talebi yüksek. Bu durumun önümüzdeki haftalarda da devam etmesi bekleniyor ve bu nedenle mevcut suyu mümkün olduğunca etkili bir şekilde dağıtmak için ek önlemler alınmıştır. İçme suyu temini etkilenmeyecek. İçme suyu mevcuttur ve mevcut olmaya devam ediyor. Ulusal Su Dağıtım Koordinasyon Komitesi'nin tavsiyesi üzerine 'yaklaşan su kıtlığı' seviyesinden 'gerçek su kıtlığı' seviyesine geçilmesine karar verilmiştir.' denildi. (İLKHA)

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Fikret İşbilir, ishalin çoğu zaman kendiliğinden düzelebilen bir tablo olsa da özellikle küçük çocuklarda gelişebilecek sıvı kaybının dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirterek ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Yazın ishal neden daha sık görülüyor?

Yüksek hava sıcaklıklarının, mikroorganizmaların gıdalarda daha hızlı çoğalmasına zemin hazırlayabildiğini söyleyen İşbilir, 'Açıkta bekleyen yiyecekler, yeterince temizlenmemiş sebze ve meyveler, güvenilir olmayan içme suları ve hijyenik olmayan havuzlar çocuklarda bağırsak enfeksiyonlarına neden olabiliyor.' dedi.

Uzm. Dr. Fikret İşbilir, yaz aylarında yalnızca virüslerin değil, bazı bakterilerin de ishal vakalarında önemli rol oynadığını belirterek şu bilgileri paylaştı:

'Bazı bakteriler bağırsaklara yerleşerek toksin adı verilen maddeler salgılar. Bu toksinler bağırsakların normal çalışma düzenini bozabilir ve bağırsakların vücuttaki su ile mineralleri dışarı atmasına neden olabilir. Bunun sonucunda çocuklarda kısa sürede yoğun sıvı kaybı gelişebilir. Özellikle Enterotoksijenik Escherichia coli (ETEC) adı verilen bakteri, çocuklarda görülen bakteriyel ishallerin önemli etkenlerinden biridir.'

Her belirti aynı hastalığı işaret etmez

İshalin çoğu zaman birkaç gün içinde düzelebilse de bazı belirtilerin daha yakından değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Uzm. Dr. Fikret İşbilir, 'Ebeveynlerin yalnızca ishalin sayısına değil, çocuğun genel durumuna da dikkat etmesi gerekir. Çocuk oyun oynamak istemiyor, halsiz görünüyorsa veya sıvı tüketemiyorsa mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.' dedi.

Ebeveynler evde nelere dikkat etmeli?

İshal döneminde en önemli amacın, çocuğun kaybettiği sıvının yerine konulması olduğunu hatırlatan İşbilir, 'Çocuk kusmuyorsa sık aralıklarla su ve yaşına uygun sıvılar verilmelidir. Kusma varsa sıvılar azar azar ancak sık aralıklarla sunulmalıdır. Anne sütü alan bebeklerde emzirmeye mutlaka devam edilmelidir. Gazlı içecekler, şeker oranı yüksek meyve suları ve rastgele hazırlanmış karışımlar ise uygun değildir.' diye ekledi.

Beslenmenin tamamen kesilmesinin de doğru bir yaklaşım olmadığını belirten Uzm. Dr. Fikret İşbilir, çocuğun tolere edebildiği ölçüde yaşına uygun beslenmenin sürdürülmesinin iyileşme sürecine katkı sağlayacağını ifade etti.

Bu belirtiler varsa beklemeyin

Yaz aylarında görülen ishal vakalarının büyük bölümü destek tedavisiyle düzelirken, bazı belirtilerin acil değerlendirme gerektirebileceğini vurgulayan İşbilir, 'Dışkıda kan görülmesi, yüksek ateş, sürekli kusma, ağızdan sıvı alamama, idrar miktarında belirgin azalma, ağız kuruluğu, gözlerde çöküklük, ağlarken gözyaşı olmaması, aşırı uyku hali veya belirgin halsizlik ciddi sıvı kaybının işareti olabilir.' ifadelerini kullandı.

Tatilde basit önlemler büyük fark oluşturuyor

Yaz tatilinde alınacak birkaç basit önlemin, çocukları bağırsak enfeksiyonlarından korumaya yardımcı olabileceğine dikkat çeken İşbilir, 'Çocuklara yemek öncesi ve tuvalet sonrası el yıkama alışkanlığı kazandırılması, içme suyu güvenilir olmayan yerlerde ambalajlı su tercih edilmesi, açıkta beklemiş yiyeceklerin tüketilmemesi, sebze ve meyvelerin iyi yıkanması, soğuk zincirin korunması ve havuz hijyenine dikkat edilmesi enfeksiyon riskini azaltabilir.' dedi.

Rastgele ilaç kullanımı doğru değil

İshal görüldüğünde ailelerin en sık yaptığı hatalardan birinin hekime danışmadan ilaç kullanmak olduğunu belirten Uzm. Dr. Fikret İşbilir, sözlerini şöyle tamamladı:

'Her ishal antibiyotik gerektirmez. Aynı şekilde ishali durdurmaya yönelik ilaçlar da özellikle çocuklarda hekim önerisi olmadan kullanılmamalıdır. Tedavi, çocuğun yaşı, genel durumu ve enfeksiyonun nedenine göre planlanmalıdır. Erken dönemde doğru sıvı desteği ve uygun tıbbi değerlendirme, olası komplikasyonların önlenmesinde büyük önem taşır.' (İLKHA)

AHBAP Derneği'nin ve dosya kapsamındaki şüphelilerin malvarlıklarına sulh ceza hakimliğinin kararıyla tedbiren el konuldu.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın Ahbap Derneği'ne yönelik yürütülen soruşturma kapsamında, aralarında dernek başkanı Haluk Levent'in de bulunduğu 25 şüpheli, emniyetteki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edildi.

Sulh Ceza Hakimliği'ne çıkarılan şüphelilerden Haluk Levent'in de aralarında bulunduğu 14 kişi tutuklandı, diğerleri adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı.

Tutuklanan Haluk Levent, İstanbul'dan Tekirdağ'ın Çorlu ilçesindeki Karatepe Ceza İnfaz Kurumu'na götürüldü. (İLKHA)

Emniyetteki işlemlerinin ardından Kocaeli Cumhuriyet Başsavcılığına sevk edilen hükümlü, çıkarıldığı adli mercilerce tutuklandı.

S.İ., işlemlerinin tamamlanmasının ardından Kocaeli Kandıra İnfaz Kurumuna teslim edildi. (İLKHA)

Deprem, yerin 53 kilometre derinliğinde kaydedildi.

Depremin ardından tsunami uyarısı yapıldı.

Ulusal Acil Durum Yönetim Ajansı, depremden etkilenen bölgelerdeki kişilerin en yakın yüksek yere, tsunami tahliye bölgelerinin dışına veya olabildiğince iç kesimlere gitmesi gerektiği uyarısı yaptı. (İLKHA)

27 AKY 215 plakalı tır, lastiğinin patlaması sonucunda şarampole yuvarlandı.

Sürücü, emniyet kemerinin bağlı olması sayesinde kazadan hafif yaralı olarak kurtuldu.

Olay yerine, jandarma ve sağlık ekipleri sevk edildi.

Jandarma olay yerinde çevre güvenliği sağlarken, sağlık ekipleri yaralıya olay yerinde müdahale etti.

Olayla ilgili soruşturma başlatıldı. (İLKHA)

Eleştirilerin ortak noktası ise yapay zekâ şirketlerinin hangi içerikleri ürettiği, hangilerini ise güvenlik veya politika gerekçesiyle sınırlandırdığı konusunda yeterince şeffaf davranmadıkları bulgusu.

'Tarafsızlık' iddiası sorgulanıyor

Yapay zekâ şirketlerinin tamamı modellerinin doğruluk, güvenlik ve tarafsızlık ilkeleri doğrultusunda geliştirildiğini açıklıyor. Ancak birçok akademisyen, tam anlamıyla tarafsız bir yapay zekânın teknik olarak mümkün olmadığı görüşünü savunuyor.

Stanford Üniversitesi İnsan Merkezli Yapay Zekâ Enstitüsü (HAI), Carnegie Mellon Üniversitesi, MIT ve Oxford Internet Institute araştırmacıları tarafından yayımlanan çeşitli çalışmalar, büyük dil modellerinin eğitim verileri, insan geri bildirimi (RLHF), güvenlik filtreleri ve geliştirici tercihleri nedeniyle belirli değer yargılarını yansıtabileceğine dikkat çekiyor.

Uzmanlara göre, modelin verdiği yanıt yalnızca internetteki bilgilerden değil; geliştirici şirketin güvenlik politikaları, etik tercihleri ve risk değerlendirmelerinden de etkileniyor.

Gazze'de yapılan soykırım ve katliam en çok tartışılan örneklerden biri

2023 senesinde HAMAS'ın başlattığı Aksa Tufanı Harekatı ile görünürlük kazanmasıyla beraber uzun yıllardır Gazze özelinde ve genel olarak Filistin'de devam eden sistematik soykırım ve katliamların, çok sayıda kullanıcının sosyal medya platformlarında paylaştıkları örneklerde, farklı sohbet robotlarının işgalci siyonist rejim ve ABD politikalarına ilişkin savunucuşekilde davrandığı ve aleyhlerine olduğu taktirde bazı ifadeleri kullanmaktan kaçındığını belirtildi.

Bu paylaşımların önemli bir kısmı bağımsız araştırmalarla doğrulanmış olmasına rağmen, konu üzerine çalışan akademisyenler, çatışma bölgeleri gibi yüksek riskli alanlarda şirketlerin yanlış bilgi üretme ihtimalini azaltmak amacıyla daha katı güvenlik filtreleri uyguladığını belirttikleri gerekçesini tamamen gerçeklikten uzak ve taraflı tutum sergileme olarak yorumluyor.

Bu filtrelerin bazı durumlarda bilgi güvenliğini sağlamaktan çok siyasi hassasiyetleri gözettiğini savunuyor.

ABD seçimleri de tartışmaların merkezinde

2024 ABD başkanlık seçimleri öncesinde OpenAI, Google, Anthropic ve Meta seçim güvenliği kapsamında yeni içerik politikaları açıkladı.

Şirketler, seçmen yönlendirmesi, sahte haber üretimi ve deepfake içeriklerin sınırlandırılacağını duyurdu.

Ancak bazı muhafazakâr siyasetçiler ve düşünce kuruluşları, bu önlemlerin belirli siyasi görüşler üzerinde daha fazla kısıtlama oluşturduğu eleştirisini yaptı.

Buna karşılık bazı sol eğilimli araştırmacılar ise şirketlerin nefret söylemi ve yanlış bilgiyle mücadelede yeterince kararlı davranmadığını savundu.

Bu durum, aynı yapay zekâ sistemlerinin birbirine tamamen zıt siyasi çevreler tarafından eş zamanlı olarak 'taraflı' olmakla suçlandı.

Araştırmalar ne gösteriyor?

Son yıllarda yayımlanan akademik çalışmaların önemli bölümü, büyük dil modellerinde çeşitli düzeylerde siyasi eğilimlerin gözlemlenebildiğini ortaya koyuyor.

Ancak araştırmalar arasında ortak bir sonuca ulaşılmış değil.

Bazı çalışmalar modellerin liberal değerlere daha yakın yanıtlar verme eğiliminde olduğunu öne sürerken, başka araştırmalar bu farkların kullanılan isteme (prompt), model sürümüne ve test yöntemine göre önemli ölçüde değiştiğini gösteriyor. Genel anlamda bakıldığında ise ciddi bir İslam karşıtlığı ilkesi göze çarpıyor.

Uzmanlar, özellikle Gazze meselesi üzerinden antisemitizm kavramının hortlatılması ile ABD destekli işgalci siyonist rejimin Filistinlilere yaptığı sistematik soykırım, sayısız katliam ve savaş suçlarının üstünün kapatılması konusunda yapay zekacının yopun bir şekilde bilgileri çarpıttı veya çarpıtılmasına olanak sağladığı konusunda hem fikir görünüyor. Bu nedenle çeşitli sohbet örneklerinin incelenmesi ile taraflılığın kanıtı olarak değerlendirilebileceğini vurguluyor.

Şeffaflık en büyük eleştiri konusu

Eleştirilerin önemli bölümü, şirketlerin hangi verilerle eğitim yaptığı, insan değerlendiricilerin nasıl seçildiği ve hangi içeriklerin hangi gerekçeyle engellendiği konusunda kamuoyuna yeterli bilgi vermemesine odaklanıyor.

Birçok araştırmacı, yapay zekâ sistemlerinin milyarlarca insanın bilgiye erişimini etkilediği bir dönemde algoritmik karar alma süreçlerinin bağımsız denetime açılması gerektiğini savunuyor.

Brookings Institution, OECD ve çeşitli üniversiteler tarafından yayımlanan raporlarda da şeffaflığın artırılması, bağımsız denetim mekanizmalarının kurulması ve yapay zekâ şirketlerinin hesap verebilirliğinin güçlendirilmesi öneriliyor.

Düzenleyiciler devrede

Avrupa Birliği'nin AI Act düzenlemesi, NIST'in Yapay Zekâ Risk Yönetimi Çerçevesi, Birleşik Krallık AI Safety Institute çalışmaları ve birçok ülkenin hazırladığı yeni düzenlemeler, büyük yapay zekâ şirketlerine yönelik denetimi artırmayı hedefliyor.

Düzenleyiciler, özellikle seçimler, savaşlar, sağlık ve kamu güvenliği gibi kritik alanlarda kullanılan yapay zekâ sistemlerinin daha şeffaf olması gerektiğini savunuyor.

Tartışma büyüyor

Yapay zekâ teknolojilerinin bilgi üretimindeki etkisi hızla artarken, kamuoyundaki temel soru da giderek daha fazla önem kazanıyor: Milyarlarca insanın başvurduğu dijital bilgi kaynaklarının hangi değerleri, hangi öncelikleri ve hangi sınırları yansıttığı nasıl denetlenebilir?

Uzmanlar, bu sorunun yalnızca teknoloji şirketlerini değil, demokratik toplumları, medya kuruluşlarını ve düzenleyici kurumları da yakından ilgilendirdiğini belirtiyor. Tartışmaların önümüzdeki yıllarda, özellikle seçim süreçleri, uluslararası krizler ve kamuoyunu etkileyen büyük olaylar sırasında daha da yoğunlaşması bekleniyor. Bu nedenle, yapay zekâ sistemlerinin tarafsızlığına ilişkin iddiaların bağımsız bilimsel araştırmalarla test edilmesi, şirketlerin daha fazla şeffaflık sağlaması ve kamu denetiminin güçlendirilmesi çağrıları giderek daha fazla destek buluyor. (İLKHA)

Fars haber ajansının aktardığına göre, Hastane Müdürü Reza Bazar, Amerikan güçlerinin Ahvaz kentine düzenlediği saldırılar nedeniyle hastanenin hizmet dışı kaldığını söyledi. Can kaybı bildirilmedi.

Hastanenin yöneticisi Dr. Majid Bou'azar, yaptığı açıklamada, saldırılar nedeniyle 211 hastanın 'başka yere nakledilmek zorunda kaldığını' söyledi.

Yetkili, 'Burada yatanlar arasında kanser hastaları da dahil olmak üzere özel hastalar var. Ne yazık ki, buradaki bölge ağır bombardımana maruz kaldı. Hastaların bazıları oksijen ve solunum cihazına bağlıydı.' diye belirtti. (İLKHA)

Allah'ın, biz kullarına sunduğu gençlik yıllarını rızası doğrultusunda kullanılmasına değinen Prof. Dr. Akpınar 'Allah'a kullukta gençliğini değerlendiren gençler Allah'ın koruması altında olacaktır' ifadelerini kullandı.

Hz. Muhammed'in (Sallallahu Aleyhi Vesellem) gençlere verdiği değere de vurgu yapan Prof. Dr. Akpınar, 40 bin kişilik islam ordusunun başına henüz 20'li yaşlarda bile olmayan bir genç sahabeyi komutan olarak tayin ettiğinden bahsetti.

Akpınar gençlik kavramının sadece 20-25 yaşındakiler için değil, kendini genç ve dinamik hisseden tüm Müslüman bireyler için geçerli olduğunu ifade etti.

Prof. Dr. Ali Akpınar

Gençlik yıllarının bir hazine olduğunu ve Allah'ın rızası doğrultusunda değerlendirilmesi gerektiğini belirten, Prof. Dr. Ali Akpınar, 'Gençlik, hazine anlamına gelir. Dolayısıyla insan için en önemli devredir, en önemli dönemdir. Nasıl ki bir hazinenin kadri kıymeti bilinmesi, zararlı şeylerden, hırsızlardan, soygunculardan korunması gerekiyorsa gençliğin de kıymetinin bilinmesi, korunması gerekiyor. Çünkü insan ömründe gençlik bir kere insanın başına gelecek, bir daha geri gelmeyecek. Dolayısıyla turfanda olan şeyler nasıl kıymetliyse gençlik de o kadar kıymetlidir,' cümlelerini kulandı.

Gençlik yıllarında yapılan ibadetlerin büyük bir öneme sahip olduğuna değinen Prof. Dr. Akpınar, 'Ben ileride düzelirim deyip gençlikte yanlış yapmamak gerekir. İleride tövbe ederim deyip gençlikte sapmamak, günahlar işlememek gerekiyor. Gençlik yüce Allah'ın biz kullarına sunduğu en önemli emanetidir. Kültürümüzde 'ibadet de gençlikte, kabahat de gençlikte' diye bir ifade vardır. Bu şu anlama gelir. Yani insan en mükemmel, en güzel ibadeti gençliğinde yapar. Çünkü gençliğinde hem fizik olarak hem akli olarak hem ruhi, manevi olarak en dinamik zamanıdır. Dolayısıyla bu anların Yüce Allah'ın emrinde, ölçüleri doğrultusunda kullanılması, geçirilmesi, değerlendirilmesi son derece önemlidir. Bir başka husus da gençlik insanın kişiliğinin, hayatının temelidir. Temel ne kadar sağlam olursa onun üzerine kurulacak olan şahsiyet binası da o kadar güçlü ve sağlam olacaktır. Ama gençlik ne kadar, temel ne kadar çürük olursa, gençlik ne kadar günahlar, isyanlar içerisinde geçmişse, geçerse onun üzerine güçlü şahsiyetleri kurmak zorlaşacaktır, imkansızlaşacaktır,' dedi.

'Allah'a kullukta gençliğini değerlendiren gençler, Allah'ın koruması altında olacaktır'

Gençlerin gençlik yıllarını şeytanın değil, Allah'ın istediği şekilde geçirmesi gerektiğini vurgulayan Akpınar, 'Ben büyüyünce, ileride tövbe ederim, şimdi çalabildiğim kadar çalayım, yapabildiğim kadar yapayım' anlayışı şeytani bir iğvadır, vesvesedir. Onun için biz gençliğimizin, bir kere elimize geçen bu nimetin kadri kıymetini bilmeliyiz. Peygamberimiz hiçbir korumanın olmadığı o zorlu kıyamet gününde Allah'ın koruması altında olacak olan kimseleri sayarken, 'Allah'a kullukta gençliğini değerlendiren gençler, Allah'ın koruması altında olacaktır' buyuruyor. Dolayısıyla Allah'a kullukta gençliğin sürmesi demek Allah'la irtibatlı, bağlantılı olarak sürmesi demektir. Onun için gençliğimizin kadri kıymetini bilelim. Gençliğimizi bize bahşeden Yüce Rabb'imize hem şükürde hem kullukta kullanmaya gayret edelim,' tavsiyelerinde bulundu.

'Hz. Muhammed gençlere ayrı bir önem ve değer veriyordu'

Hz. Muhammed'in (Sallallahu Aleyhi Vesellem) gençlere verdiği değerin ve kıymetin ne kadar önemli seviyelerde olduğunu belirten Akpınar, 'Şeytani vesveseler, çevre, kötü arkadaşın iğvaları değil, Allah Resulü'nün yönlendirmeleri, Yüce Rabb'imizin yönlendirmeleri bizim ölçümüz, düsturumuz olsun. Unutmayalım ki bizim Peygamberimiz 'bana gençliğin yardımı verildi' diyen bir peygamber ve hakikaten o davasını gençlerle başlatmış. Hem Mekke'de toplumunu gençlerle büyük ölçüde kurmuş, hem Medine'de toplumunu ve devletini gençlerle kurmuştur. O gençlere ayrı bir önem, değer vermiş. Onların üzerinde adeta titremiş, onları en güzel şekilde yerleştirmiş, yetiştirmiş ve pek çok önemli işlere, görevlere gençleri getirmiş. Söz gelimi Muaz bin Cebel Yemen vilayetine kadı olarak, hakim olarak atandığında daha 20 yaşlarında bile değildi. Yine Peygamberimizin vefat edeceği sene 40 bin kişilik, o zamana kadar kurulmamış büyük bir ordu hazırlanmış. Şam üzere, Suriye üzere gitmek, gönderilmek üzere. O ordunun içerisinde sahabe-i kiramın büyükleri var. Aşere-i mübeşşere, Ebubekir, Ömer, Osman, Ali gibi pek çok sahabi olduğu halde Halid bin Velid gibi komutanlar bulunduğu halde Peygamberimiz Üsame bin Zeyd'i gencecik yaşta komutan olarak atamıştır. Hatta bazı Müslümanlar, 'o çocuğu niye peygamber o büyük orduya kumandan olarak atadı?' diye ileri geri konuşmak istemişlerdir ama bütün bunlara rağmen peygamberimiz aleyhissalatü vesselam gençlere verdiği değeri göstermek için, gençlerin toplumdaki yerini bize öğretmek için ömrünün son günlerinde o büyük ordusunun başına Üsame bin Zeyd'i radıyallahu anh'ı komutan olarak tayin etmiştir. Böyle bir peygamberin ümmeti olarak o zaman gençliğimizi israf etmeyelim.' İfadelerini kullandı.

'Bu zamanda Allah'a kul olmak Allah'ın ayrı bir hoşuna gider'

Akpınar, 'Gençliğimizi Allah'ın emir ve ölçüleri dışında kullanmayalım. Dünyevi şeyler, reklamlar, çevre faktörü, işte yaz geldi, herkes eğlencede, herkes dinlenmede, herkes tatilde. Şimdi herkes böyle yapıyor anlayışı kesinlikle bizi yanıltmamalıdır. Evet, bu zor zamanda Allah'a kul olmak Allah'ın ayrı bir hoşuna gider. Allah katında ayrı bir değere sahiptir ve bu zor zamanda, bu namüsait şartlarda da gerçekten istikametli olan gençler vardır. O gençler olmaya devam edecektir. Bizler de inşallah o gençlerden olmaya gayret edelim.' diye konuştu.

Son olarak gençlere hangi yaşta olurlarsa olsunlar kalbin ve ruhun diri tutulmasından bahseden Akpınar, 'Tabii bu sözlerimi söylerken ben artık yaşım ilerlemiş, gençlerden değilim. Hocanın söylediklerinin muhatabı ben değilim düşüncesine de kapılmayalım. Önemli olan gönlü genç olabilmektir, genç kalabilmektir. Bugün nice insan vardır. Yaşı 20-25'lerde ama çökmüştür, bitmiştir, gayesi kalmamıştır, ihtiyarlamıştır gencecik yaşında ama nice yaşı ilerlemiş olan insanlar vardır ama hala o genç dinamik ruha sahiptir. Dolayısıyla biz her halükarda çocukluğumuzdan başlamak üzere gençliğimize de, olgunluk çağımıza da, yaşlılığımızda da inşallah Rabb'imizin gözetiminde, denetiminde olduğumuzu bilelim Nerede olursanız olun, hangi yaşta, hangi konumda bulunursanız bulunun, Allah sizinle beraberdir. Hiç kimsenin olmadığı yerde O vardır. Hiç kimsenin görmediği yerde her şeyi gören Allah'tır bilinci, şuuru içerisinde inşallah hayatımızın her dönemine gereken önemi verelim ve en güzel şekilde değerlendirelim inşallah.' dedi. (İLKHA)

Tahmazoğlu, 'Öğrencilerimiz Şahinbey Millet Kütüphanemizden yararlandı, ücretsiz kitap ve deneme sınavı desteklerimizi kullandı, motivasyon seminerlerimize katıldı. Azimleri ve gayretleri doğru imkânlarla birleşince ortaya Türkiye derecesi çıktı.' dedi.

Eğitim yatırımlarının süreceğini ifade eden Tahmazoğlu, LGS'de 500 tam puan alarak Şahinbey ilçesindeki liseleri tercih eden öğrencilere 4 yıl boyunca her ay 14 bin TL eğitim desteği verileceğini açıkladı.

Tahmazoğlu ayrıca, belirli yüzdelik dilimlere girerek başarı gösteren diğer öğrencilere de başarı derecelerine göre 4 yıl boyunca aylık eğitim desteği sağlanacağını sözlerine ekledi. (İLKHA)

Demir toplantıda, en düşük emekli aylığının 23 bin 552 liraya yükseltilmesine ilişkin düzenlemenin TBMM'de komisyonda kabul edilmesi, 1993 yılında yaşanan Sündüz Katliamı, TOKİ konutlarında sözleşme imzalandıktan sonra taksitlerin başlatılması, Trump'ın Lübnan-Suriye planları ve 10 Ekim 2025'te ilan edilen Gazze'deki sözde ateşkes süreci konularına değindi.

'23 bin 552 lira insanca bir hayat sürdürme imkânı sağlayamamaktadır'

Hayat pahalılığı ve ekonomik şartlar karşısında en düşük emekli aylığının 23 bin 552 liraya yükseltilmesinin yeterli olmadığını ifade eden Demir, 'Enflasyon verileri doğrultusunda SSK, BAĞ-KUR ve tarım emeklilerinin kök aylıklarına, 2026 yılının ilk altı aylık enflasyon oranı esas alınarak yüzde 17,76 oranında artış yapılmıştır. Bu artışın ardından en düşük emekli aylığının yükseltilmesine ilişkin yasa teklifinin TBMM'den geçmesiyle beraber en düşük emekli aylığı 23 bin 552 liraya yükselmiş olacak. Emekliler arasında ciddi aylık farkları olmasının yanı sıra en düşük emekli aylığının asgari ücretin altında olması başlı başına bir tartışma konusudur. Bunun yanında emeklilere layık görülen 23 bin 552 liralık aylık, maalesef insanca bir hayat sürdürme imkânı sağlayamamaktadır. Bu durum adalet duygusunu zedelediği gibi sosyal devlet ilkesinin gerekleriyle de bağdaşmamaktadır.' dedi.

'En düşük emekli aylığı asgari ücretin altında kalmamalıdır'

Emeklileri sefalete mahkûm eden anlayışın, bir ömür boyu çalışarak prim ödemiş milyonlarca insanın açlık sınırının üçte ikisinden daha az bir gelirle yaşamaya mahkûm edilmesini normalleştirdiğini belirten Demir, 'Temmuz 2025'te TBMM Başkanlığına sunduğumuz kanun teklifimizde de belirttiğimiz gibi en düşük emekli aylığı en az asgari ücret seviyesine çıkarılmalı; asgari ücret de açlık sınırının altında bırakılmamalıdır. Başta emekliler olmak üzere toplumun bu haklı beklentisini karşılamak sosyal devlet olmanın zorunlu bir gereğidir. Asgari ücretin 28 bin 75 lira, açlık sınırının 35 bin 759 lira ve yoksulluk sınırının 116 bin 478 lira olduğu bir ortamda, emeklilerimizi 23 bin 552 lira gibi bir aylığa mahkûm etmenin izahı yoktur.' ifadelerini kullandı.

'Sündüz Katliamı aydınlatılmalı'

18 Temmuz 1993 tarihinde Van'ın Bahçesaray ilçesinde kışlık ihtiyaçlarını karşılamak ve koyunlarını otlatmak amacıyla Sündüz Yaylası'na giden ailelerin silahlı bir grubun saldırısına uğraması sonucu 14'ü çocuk 24 kişinin katledildiğini hatırlatan Demir, Adalet Bakanlığına Sündüz Katliamı'nın faillerinin bulunması için soruşturma dosyasının tekrar açılması ve olayın aydınlatılması çağrısında bulunarak, şunları söyledi:

'Zor bir coğrafyada yaşayan mazlum göçer ailelerin tek derdi, alın terleriyle geçimlerini sağlamak ve çocuklarının ihtiyaçlarını karşılamaktı. Tıpkı Başbağlar ve Susa katliamlarında olduğu gibi bu katliamın da failleri henüz bulunamadı. Olayın araştırılması için vaktiyle TBMM'ye bir önerge verilmiş fakat kayda değer bir ilerleme sağlanamamıştı. Devletin temel görevlerinden biri de vatandaşlarının can güvenliğini sağlamaktır. Can güvenliğinin korunamadığı durumlarda ise sorumluların tespit edilerek adalet önüne çıkarılması ve hak ettikleri cezaya çarptırılması hukuk devletinin gereğidir. Acılı aileler adına Adalet Bakanlığına Sündüz Katliamı'nın faillerinin bulunması için soruşturma dosyasının tekrar açılması ve bu olayın aydınlatılması çağrısında bulunuyoruz.'

'Konut tesliminden önce taksit ödemesi vatandaşı zorlamaktadır'

TOKİ'nin bu yıl uygulamaya koyduğu ödeme sisteminde konut teslim edilmeden yaklaşık bir yıl önce taksit ödemelerinin başlatılmasının özellikle kirada oturan dar gelirli aileler için ciddi bir mağduriyet oluşturduğuna da dikkat çeken Demir, 'Zaten ev sahibi olma imkânı olmadığı için TOKİ'ye başvuran vatandaşlar, bu süreçte hem oturmakta oldukları evin kirasını hem de TOKİ taksitlerini aynı anda ödemek zorunda kalmaktadır. Bunun yanında taksitlerin yılda iki kez memur maaşı artış oranına göre güncellenmesi de dar gelirli ailelerin üzerindeki ekonomik yükü daha da artırmaktadır. Dar gelirli ailelerin amacı kira yükünden kurtulup kendi evlerine kavuşmaktır. Ancak konut teslim edilmeden başlayan taksit ödemeleri, birçok dar gelirli aileyi uzun süre boyunca iki ayrı konut giderini karşılamak zorunda bırakmaktadır. 'Aile Yılı' kapsamında ailelerin ekonomik açıdan desteklenmesi hedeflenirken, kirada oturan dar gelirli vatandaşları zor durumda bırakan bu uygulama yeniden değerlendirilmelidir. TOKİ taksitleri konut teslimiyle birlikte başlatılarak hâlihazırda kiracı durumda olan vatandaşların mağduriyeti giderilmelidir.' diye konuştu.

Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi'nde ABD Başkanı Donald Trump'ın Suriye ve Lübnan'a ilişkin açıklamalarının bölgeye yönelik emperyalist planların yeni bir aşamaya taşındığını gösterdiğine dikkat çeken Demir, ABD destekli girişimlerin tüm bölgeyi yeni ve şiddetli bir istikrarsızlık sarmalına sürükleyeceğini belirtti.

ABD'nin Suriye ile Lübnan arasında bir çatışma zemini oluşturmaya yönelik girişimlerine karşı da uyarılarda bulunan Demir, siyonist işgal rejimine Lübnan ve Suriye sahasında işgal için destek veren ABD'ye karşı temkinli bir politika izlenmesi gerektiğine dikkat çekti.

'Suriye yönetimine yönelik bu yaklaşım açık bir baskı ve siyasi şantaj niteliği taşımaktadır'

ABD'nin siyonist işgal rejiminin sahadaki hedefleri doğrultusunda, Suriye'de Şam yönetimi ile Lübnan'daki Hizbullah'ı savaştırmaya yönelik girişimlerinin bölgede oluşturacağı tehlikeye dikkat çeken Demir, 'Trump, Lübnan'da Hizbullah'ı silahsızlandırma projesinde Suriye ordusunu aktif bir unsur olarak kullanmak istediğini de açıkça beyan etti. Yıllar süren yıkıcı iç savaşın ardından ekonomik ve siyasi istikrarını yeniden tesis etmeye çalışan Suriye yönetimine yönelik bu yaklaşım açık bir baskı ve siyasi şantaj niteliği taşımaktadır. Şimdiye kadar temkinli bir denge politikası yürüten Şam yönetiminin, bu tür şantajlara boyun eğmemesi için güçlü bir bölgesel ve küresel desteğe ihtiyacı vardır.' dedi.

'ABD'ye karşı azami ölçüde temkinli bir politika izlenmelidir'

Demir, ABD'nin iki ülke arasında bir çatışma zemini oluşturmaya yönelik girişimlerinin, bölgeye yeni acılar, yeni yıkımlar ve yeni istikrarsızlıklar getirmekten başka bir sonuç doğurmayacağına vurgu yaparak şunları söyledi:

'Suriye ve Lübnan'ın temel sorunu, topraklarını doğrudan işgal eden ve egemenlik haklarını çiğneyen siyonist işgalcilerdir. ABD'nin iki ülke arasında bir çatışma zemini oluşturmaya yönelik girişimleri bölgeye yeni acılar, yeni yıkımlar ve yeni istikrarsızlıklar getirmekten başka bir sonuç doğurmayacaktır. Siyonist odaklara hem Lübnan hem de Suriye sahasında katliam ve işgal için destek veren ABD'ye karşı azami ölçüde temkinli bir politika izlenmelidir. Zira ABD'nin hedefi siyonistlerin işgal ve katliamlarını normalleştirmek, bölgedeki direniş dinamiklerini zayıflatmak ve komşu halkları birbirine kırdırmaktan ibarettir.' ifadeleri yer aldı.

10 Ekim 2025'te ilan edilen Gazze'deki sözde ateşkes sürecini de eleştiren Demir, siyonist işgal rejiminin her gün düzenlediği saldırılarla kan dökmeye devam ettiğine dikkat çekti.

'Siyonist rejim her gün düzenlediği saldırılarla kan dökmeye devam ediyor'

Gazze'de yürütülen diplomatik süreçlerin tam bir tıkanma noktasına geldiğini belirten Demir, şöyle konuştu:

'Siyonist rejim imzaladığı ateşkes anlaşmasının birinci aşamasındaki taahhütlerini dahi yerine getirmemiş; bölgeye insani yardımların girişini engellemeye ve her gün düzenlediği saldırılarla kan dökmeye devam etmektedir. Sözde ateşkesi korumak amacıyla gündeme getirilen 20 bin kişilik barış gücü projesi de yalnızca 20 askerin katılmasıyla tam bir fiyaskoya dönüşmüştür. Bunun yanı sıra Barış Kurulu'nun uygulamaya koymaya çalıştığı 'pilot insani yardım bölgeleri' planı ise insani bir amaca değil, Gazzelileri belirli alanlara toplayarak şehri boşaltma ve direniş güçlerini tasfiye etme stratejisine hizmet etmektedir.'

'Siyonist rejime karşı etkin ve caydırıcı askeri mekanizmalar oluşturulmalıdır'

3 yıldır temel ihtiyaçlardan yoksun bir şekilde hayatta kalma mücadelesi veren Gazze halkının sözde ateşkes anlaşmasına yazılan ancak sonrasında sözü bile edilmeyen inşa planlarını bekleyecek takatinin kalmadığına da vurgu yapan Demir, 'Barış Kurulu'nda yer alan İslam ülkeleri, bu oyalama taktikleriyle daha fazla zaman kaybetmemeli ve diğer bölge ülkeleri ile birlikte Gazze'yi ayağa kaldırmak için gerekli desteği sağlamalıdır. Bununla birlikte bölgemizin güvenliği ve insanlığın selameti için siyonist rejime karşı etkin ve caydırıcı askeri mekanizmalar oluşturulmalıdır.' çağrısında bulunuldu. (İLKHA)

ÖNDER İmam Hatipliler Derneği tarafından LGS'de 500 tam puan alan öğrencilere yönelik düzenlenen program, İstanbul Ticaret Odası Cemile Sultan Korusu'nda gerçekleştirildi.

Tercihim Geleceğim Şampiyonlar Buluşması'na Türkiye'nin 17 şehrindeki 25 imam hatip okulunda eğitim alan şampiyon gençler, aileleri ve eğitimciler katıldı. Programda gençlere ÖNDER Genel Başkanı Abdullah Ceylan, YK üyeleri ve önceki dönemlerde şampiyon olan mentör öğrenciler de iştirak etti.

Bireysel değil kitlesel başarı

Programda bir konuşma yapan ÖNDER Genel Başkanı Abdullah Ceylan 'Şampiyonlarımızın her biriyle gurur duyuyoruz. Yüzümüzü ak ettiler, yarınlarımıza çok daha büyük bir ümitle bakmamıza sebep oldular. İmam hatip okulları, bireysel değil kitlesel bir başarıya imza atıyor. Her geçen yıl yükselen bir ivmeyle başarılarını sürdürüyor. 17 farklı şehirde 31 şampiyon gencimizden bahsediyoruz. Türkiye genelinde 1064 öğrencimiz bir yanlış veya bir boşla şampiyonluğu kaçırdılar. Bu muazzam bir başarı. Bizler sadece şampiyonlarımızla değil kitlesel başarılarımızla da iftihar ediyoruz. Son yıllarda yüzde 1'lik dilimdeki öğrencilerimiz üç kat arttı, yüzde 5'lik başarı ise iki katına çıktı. Kitlesel başarı her geçen gün artıyor.' dedi.

Çağın bir adım ötesinde

İmam hatip okullarındaki program çeşitliliği ve gençlere sunduğu imkânlardan bahseden Ceylan, 'İmam hatip okullarımız projeleri ve gençlerimize sunduğu imkânlarla çağın bir adım ötesinde yürüyor. Okullarımız Türkiye yüzyılının vizyoner mimarlarını yetiştirmeye devam ediyor. Hepiniz tercih aşamasındasınız. Bizler imam hatip okullarının çift kanatlı gençler yetiştirdiğini bildiğimiz için adanmış öğretmenlerin ellerinde yetişmiş, yarınlara mührünü vuracak genç kadroların sanatta, sporda, teknolojide güçlü bir şekilde yoluna devam edebilmesi için imam hatip okullarımızı tercih etmenizi çok isteriz. Hem LGS ve YKS'de hem eğitim hayatında hem de sosyal hayatın içinde çok güçlü kadrolar yetiştirmek için imam hatip okullarımız yoluna devam ediyor.' diye konuştu.

Ülkemiz ve milletimiz için başaracaksınız

Şampiyonların bir araya geldiği programın çok kıymetli olduğunu belirten Gençlik ve Spor Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Safa Koçoğlu Gürsoy, 'Sizlerin arkasında anne babalarımızın duası var. Sizlerin de bir hedefi var ve bu hedef doğrultusunda ülkemiz ve milletimiz için başarıya ulaşacaksınız. Bir hedefi geride bıraktınız. Bundan sonra da hayatta birçok hedefle ilerlemeye devam edeceğiz. Hayal ettiniz ve hedef belirlediniz. Bu emek ve çabanızın bir başarı karşılığı oldu. Burada bir aile bütünlüğü var, tüm okullarımızı benimseyerek anlatan mezun abla ve abileriniz var. Ben inanıyorum yıllar geçecek, üniversiteyi bitirecek, meslek sahibi olacaksınız. Aranızdaki bu muhabbet hiç bitmeyecek, bu aile ortamı hep devam edecek.' şeklinde konuştu.

Tercihimiz geleceğimizi şekillendiriyor

Sınavda şampiyon olan öğrencileri tebrik ederek konuşmasına başlayan MEB Din Öğretimi Genel Müdür Yardımcısı Ömer Akmanşen de şu ifadeleri kullandı:

'Bizim tercihimiz geleceğimizi şekillendiriyor. Zaman zaman biz farklı noktalardan etkileniriz. Bazen popüler okul kaygısıyla veya farklı şekilde çevremizden aldığımız tepkilerle tercihlerimizi şekillendiririz. Hangi alanda kendimizi yetiştirmek isterseniz isteyin fen ve sosyal bilimler, teknoloji, kültür, sanat alanında eğitim veren okullarımızı tercih edebilirsiniz. Sizlerin oluşturduğu tercihler elbette geleceğinizi şekillendirecek. Sizler geleceğinizi şekillendirdiğiniz zaman ülkemizin geleceğini de şekillendiriyorsunuz. Bunun bilinciyle hareket etmenizi diliyorum.'

Okulların tanıtımı yapıldı

Şampiyonlara yapılan plaket takdimi ve aile fotoğrafının çekilmesinin ardından gençler, açılan tanıtım stantları vesilesiyle okulları tanıma imkânı da buldu. Türkiye geneli başarı sıralamasında ilk sıralarda yer alan Kartal Anadolu İmam Hatip Lisesi, Mehmet Emin Saraç Anadolu İmam Hatip Lisesi, Kadıköy Anadolu İmam Hatip Lisesi, Kadıköy Kız Anadolu İmam Hatip Lisesi, Beyoğlu Anadolu İmam Hatip Lisesi ve İTO Marmara Anadolu İmam Hatip Lisesi öğretmenleri ve yöneticileriyle bir araya geldi. Ayrıca, şampiyonlarla Kartal Anadolu İmam Hatip Lisesi'ne bir gezi düzenlendi. (İLKHA)

Edinilen bilgiye göre, Cizre yönünden Nusaybin istikametine seyir halinde olan, sürücülerinin kimlikleri ve plakaları henüz öğrenilemeyen 3 tanker, henüz belirlenemeyen nedenle çarpıştı.

Kazada sürücülerden bir sürücü araçta sıkışarak yaralandı.

Haber verilmesi üzerine olay yerine sağlık, itfaiye ve polis ekipleri sevk edildi.

Araçta sıkışan sürücü, itfaiye ekiplerinin çalışmasıyla bulunduğu yerden çıkarılarak sağlık ekiplerine teslim edildi.

Yaralı, ilk müdahalenin ardından ambulansla Nusaybin Devlet Hastanesi'ne kaldırılarak tedaviye alındı.

Kaza nedeniyle ulaşım bir süre kontrollü sağlanırken, araçların kaldırılmasının ardından trafik normale döndü.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı. (İLKHA)

Gerçekleştirilen çalışmada gözaltına alınan hükümlü, işlemlerinin ardından adli makamlara sevk edildi. (İLKHA)

Beslenme ve Diyet Bölümü'nden Uz. Dyt. Nilay Güler, kanser hastalarında doğru beslenme yaklaşımının önemine dikkat çekti.

Kanserde tek tip beslenme modeli tercih edilmemeli

Onkoloji hastalarında herkes için geçerli tek bir beslenme modelinin bulunmadığını belirten Güler, 'Her hastanın yaşı, kanserin türü ve evresi, uygulanan tedavi yöntemi, laboratuvar değerleri ve mevcut beslenme durumu ayrı ayrı değerlendirilerek kişiye özel bir beslenme programı hazırlanmalıdır.' dedi.

Dengeli ve yeterli beslenme tedavinin temelini oluşturuyor

Kanser ve tedavi sürecinin, vücudun enerji ve protein ihtiyacını artırabileceğine işaret eden Güler, 'Buna ek olarak iştahsızlık, bulantı, kusma, tat ve koku değişiklikleri, ağız yaraları, yutma güçlüğü ve bağırsak problemleri nedeniyle yeterli besin alımı zorlaşabilir. Bu durum zamanla istemsiz kilo kaybına, kas erimesine (sarkopeni), bağışıklık sisteminin zayıflamasına ve tedaviye toleransın azalmasına yol açabilir. Bu nedenle erken dönemde başlanan beslenme desteği, bu olumsuzlukların önlenmesinde kritik rol oynar. Kanser hastaları için özel bir 'mucize diyet' bulunmamakla birlikte, tüm besin gruplarını içeren dengeli bir beslenme planı büyük önem taşır.' ifadelerini kullandı.

Yeterli enerji alımı sağlanmalıdır

Güler, şu tavsiyelerde bulundu:

'Protein açısından zengin besinler (yumurta, süt ve süt ürünleri, et, tavuk, balık, kuru baklagiller) düzenli tüketilmelidir. Sebze ve meyve tüketimi ihmal edilmemelidir. Tam tahıllar ve lif açısından zengin besinler tercih edilmelidir. Zeytinyağı, ceviz, badem, fındık, avokado ve yağlı balıklar gibi sağlıklı yağ kaynakları yeterli miktarda alınmalıdır. Günlük sıvı ihtiyacı karşılanmalıdır. Alkol ve sigaradan uzak durulmalıdır. Tedavi sürecinde görülen yan etkilere yönelik beslenme önerileri bu şekilde planlanmalı;

İştahsızlık: Az ve sık öğünler tercih edilmelidir. Ana öğünler atlanmamalı, ara öğünlerle desteklenmelidir. Enerji ve protein içeriği yüksek gıdalar seçilmelidir. Sıvı tüketimi yemeklerle aynı anda değil, öğün aralarında yapılmalıdır.

Bulantı ve kusma: Yağlı ve ağır kokulu yiyeceklerden kaçınılmalıdır. Galeta ve kraker gibi kuru gıdalar bulantıyı azaltabilir. Küçük porsiyonlarla ve yavaş yemek tüketilmelidir.

Ağız yaraları ve yutma güçlüğü: Ilık veya soğuk, yumuşak gıdalar tercih edilmelidir. Yoğurt, çorba, püre ve smoothie gibi besinler tüketilebilir. Baharatlı, asitli, çok sıcak ve sert yiyeceklerden kaçınılmalıdır.

İshal: Sıvı alımı artırılmalıdır. Muz, pirinç, patates ve yoğurt gibi kolay sindirilen besinler tercih edilmelidir. Yağlı ve aşırı lifli gıdalar geçici olarak sınırlandırılmalıdır.

Kabızlık: Günlük sıvı tüketimi artırılmalıdır. Sebze, meyve ve tam tahıllar düzenli olarak tüketilmelidir. Uygun hastalarda fiziksel aktivite bağırsak hareketlerini destekleyebilir. Takviye ürünler bilinçsiz kullanılmamalı.'

Kanser hastalarında vitamin, mineral ve bitkisel ürünlerin kontrolsüz kullanımının tedaviyle etkileşime girebileceğini söyleyen Güler, bu nedenle herhangi bir takviye ürünün mutlaka hekim ve diyetisyen önerisiyle kullanılması gerektiğini, 'doğal' olması her ürünün güvenli olduğu anlamına gelmediğini kaydetti.

'Kanseri tedavi eden besin' iddialarına dikkat

Güler, 'Bilimsel çalışmalar, tek bir besinin kanseri tedavi ettiğini göstermemektedir. Mucize diyetler, detoks uygulamaları veya bilimsel temeli olmayan beslenme yaklaşımları yerine; kişiye özel, dengeli ve kanıta dayalı beslenme programları en doğru yaklaşım olarak kabul edilmektedir.' dedi.

Beslenme, tedavinin ayrılmaz bir parçası olarak planlanmalı

Onkoloji hastalarında beslenmenin, tedavi sürecinin tamamlayıcı ve kritik bir bileşen olduğunu söyleyen Güler, 'Amaç yalnızca kilo kontrolü değil; kas kütlesinin korunması, bağışıklığın desteklenmesi, yan etkilerin azaltılması ve yaşam kalitesinin artırılmasıdır. Bu nedenle beslenme planı her hastaya özel olarak hazırlanmalı ve onkoloji ekibi ile birlikte çalışan diyetisyen tarafından düzenli olarak takip edilmelidir. Doğru zamanda verilen doğru beslenme desteği, tedavi sürecinin daha konforlu ve başarılı ilerlemesine önemli katkı sağlar.' şeklinde konuştu. (İLKHA)

Ukrayna Parlamentosu, Zelenskiy'nin aday gösterdiği devlet enerji şirketi Naftogaz'ın Başkanı Serhii Koretskyi'yi 289 oyla başbakan olarak seçerken, hükümette kapsamlı değişiklik süreci başladı.

Zelenskiy ise yalnızca altı ay önce göreve getirdiği Savunma Bakanı Fedorov'un neden görevden alındığına ilişkin kamuoyuna herhangi bir açıklama yapmadı. Yerel medyada çıkan ve doğrulanmayan haberlerde, Fedorov ile Ukrayna Silahlı Kuvvetleri Komutanı Oleksandr Sırskiy arasında görüş ayrılıkları bulunduğu öne sürüldü.

Kiev'de toplanan çoğunluğu genç göstericiler, Fedorov lehine sloganlar atarken Sırskiy'nin görevden ayrılmasını istedi. Protestolarda 'Sırskiy defol' ve 'Avrupa ülkesi için Avrupa ordusu' sloganları öne çıktı.

Batılı yetkililer ve askeri analistler, Fedorov döneminde Ukrayna ordusunun Rusya'nın cephedeki ilerleyişini büyük ölçüde durdurduğunu, uzun menzilli saldırılarla Rusya'da yakıt sıkıntısına yol açıldığını belirtiyor. Bu nedenle Fedorov'un görevden alınması kamuoyunda şaşkınlık ve tepkiyle karşılandı.

Gösterilere katılan Kiev sakini Bohdan Huryak, Fedorov'un cephede somut sonuçlar elde ettiğini belirterek 'Altı ay sonra görevden alınıyor. Bu kabul edilemez.' ifadelerini kullandı.

Protestolar yalnızca Kiev'le sınırlı kalmadı. Dnipro ve Odessa kentlerinde de benzer gösteriler düzenlendi.

Ukrayna Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Albay Pavlo Yelizarov da Fedorov'un görevden alınmasını protesto ederek istifa etti. Sosyal medya hesabından yayımladığı istifa mektubunda Yelizarov, bu kararın ülkenin hava savunmasını zayıflatacağını ve Rus füze ile İHA saldırılarında can kayıplarını artıracağını savundu.

Zelenskiy yönetimi, Temmuz 2025'te de yolsuzlukla mücadele kurumlarının bağımsızlığını sınırlayacağı gerekçesiyle tepki çeken yasa girişimi sonrasında büyüyen sokak protestoları üzerine geri adım atmak zorunda kalmıştı. Son protestolar ise savaşın devam ettiği bir dönemde Zelenskiy'nin aldığı kararların kamuoyu ve devlet kurumları içinde yeni tartışmalara yol açtığını ortaya koydu.

Görevden ayrıldığını sosyal medya üzerinden doğrulayan Fedorov ise görev süresi boyunca insansız hava araçları tedarikinin artırılması, Patriot hava savunma sistemi anlaşmaları, balistik füze testleri ve askeri tedarik sisteminde reformlar gerçekleştirdiğini belirtti. Buna karşın Savunma Bakanlığı'nı NATO standartlarında yeniden yapılandırma hedefini tamamlayamadığını ifade eden Fedorov, değişime direnen daha fazla bürokratın görevden alınması gerektiğini savundu. Buna rağmen Zelenskiy, Fedorov'un görevden alınmasına ilişkin resmi bir gerekçe açıklamadı. (İLKHA)

'Hayırlı ve mübarek olsun demek isterdik...'

HÜDA PAR Batman Merkez İlçe Başkanı Cihad Altun, yaptığı yazılı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

'Kıymetli Batmanlı hemşehrilerimiz; 720 yataklı Batman Şehir Hastanemiz hayırlı ve mübarek olsun demek isterdik. Batmanlılar, Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile eski Devlet Hastanesi arasına sıkışmışken, günlerce randevu sırasının gelmesini beklerken, bu devasa sağlık tesisinin tam zamanında açılmış olması hepimiz için büyük bir mutluluk vesilesi olurdu. Ancak gelin görün ki hastanemizin mevcut durumu ne yazık ki buna imkân vermiyor.'

'Mor Kiryakus'un yollarına, konserlere ve bloga ödenek aktarılıyor'

Altun, 'Batman'da göz bebeğimiz olan sağlık çalışanlarımız ve İl Sağlık Müdürlüğü personellerimiz devasa bir yükün altında görev yaparken, hastalarımız ise dört gözle bu hastanenin tamamlanmasını bekliyor.' diyerek şöyle devam etti.

'Mor Kiryakus'un yollarına, konserlere daha yüksek rakamlı ödenekler aktarılırken, Batman Şehir Hastanesi için de gerekli ödeneğin ayrılabilecek imkânın bulunduğunu biliyoruz.

Sayın Cumhurbaşkanımızın sağlık alanında açtığı çığırları, yapmış olduğu yatırımları biliyoruz. Buradan çağrımızdır.

Sayın Cumhurbaşkanımıza, Sağlık Bakanımıza ve diğer yetkililere; beklenen ödeneklerin bir an önce aktarılmasını, öncelikle Batman'a ve belki de tüm bölgeye katkı sağlayacak bu hastanenin bir an önce bitirilmesini talep ediyoruz.' (İLKHA)

Henüz belirlenemeyen nedenle başlayan yangın, rüzgârın etkisiyle kısa sürede geniş bir alana yayıldı. Haber verilmesi üzerine bölgeye Orman Bölge Müdürlüğü ile itfaiye ekipleri sevk edildi.

Yangına çok sayıda hava aracı ve kara ekibiyle müdahale edilirken, alevlerin kontrol altına alınması için çalışmalar aralıksız sürdürülüyor.

Yetkililer, yangının en kısa sürede kontrol altına alınabilmesi için ekiplerin yoğun çaba gösterdiğini belirtti. (İLKHA)

Yoğun insan hareketliliğinin bulunduğu bu noktalara yerleştirilen cihazlarla, ani kalp durmalarında sağlık ekipleri olay yerine ulaşıncaya kadar geçen kritik sürede erken müdahalenin sağlanması ve hayatta kalma oranlarının artırılması hedefleniyor.

Tamamen yerli ve milli imkânlarla geliştirilen OED cihazları, kalp ritmini otomatik olarak analiz ederek gerekli durumlarda elektroşok uygulayabiliyor. Sesli ve görsel yönlendirme sistemi sayesinde sağlık personeli olmayan vatandaşlar tarafından da güvenli şekilde kullanılabilen cihazlar, kullanıcıyı adım adım yönlendirerek doğru müdahalenin yapılmasına yardımcı oluyor.

Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Şanlıurfa İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Erhan Berk, ani kalp durmalarında ilk dakikaların hayati önem taşıdığına dikkat çekerek 'Ani kalp durmalarında ilk dakikalarda yapılacak doğru müdahale, hastanın yaşam şansını önemli ölçüde artırmaktadır. Sağlık Bakanlığımızın öncülüğünde ve ASELSAN iş birliğiyle geliştirilen yerli ve milli OED cihazlarının ilimizde vatandaşlarımızın hizmetine sunulması, acil sağlık hizmetleri açısından önemli bir kazanımdır. Yoğun insan sirkülasyonunun bulunduğu noktalara yerleştirilen bu cihazlar sayesinde, 112 Acil Sağlık ekiplerimiz olay yerine ulaşıncaya kadar geçen kritik sürede hayat kurtarıcı müdahalelerin yapılabilmesi mümkün olacaktır. Amacımız, ilimizde acil durumlara müdahale kapasitesini güçlendirmek ve vatandaşlarımızın sağlık hizmetlerine erişimini daha da etkin hale getirmektir.' dedi.

Şanlıurfa Acil Sağlık Hizmetleri ATT ve İlk Yardım Eğitmeni Zehra Tankuş ise OED cihazlarının herkes tarafından rahatlıkla kullanılabilecek şekilde tasarlandığını belirterek 'Cihaz sesli ve görsel komutlarla kullanıcıyı yönlendiriyor. Kalp ritmini analiz ederek gerektiğinde otomatik olarak şok uygulanmasını sağlıyor ve kalp masajı sürecini adım adım yönetiyor. Bu özelliği sayesinde sağlık personeli olmayan vatandaşlarımız da doğru müdahaleyi güvenli bir şekilde yapabiliyor.' ifadelerini kullandı. (İLKHA)