Program kapsamında kız ve erkek çocuklar, ilk olarak Hacı Maksut Camii'nde bir araya gelerek namaz kıldı.

Namazın ardından çocuklar, namazın önemine dikkat çeken dövizlerle çarşı merkezinden Kent Park'a kadar sloganlar eşliğinde yürüyüş gerçekleştirdi.

Vatandaşların da ilgi gösterdiği yürüyüşün ardından Kent Park'taki program, Abdullah Karagöz'ün Kur'an-ı Kerim tilavetiyle başladı.

Programda, çocuklar tarafından ayet ve hadislerin yanı sıra İslam önderlerinin namaza ilişkin sözleri okundu, ilahiler seslendirildi.

Etkinlikte çocuklara ve katılımcılara hitap eden Mehmet Salih Akmeşe, namazın Müslümanların hayatındaki yeri ve önemine ilişkin bir konuşma yaptı.

Çocukların öğrendiklerini sergilediği program, Ahmet Arda Kuşuçar'ın yaptığı duayla sona erdi. (İLKHA)

İddiaların yayılmasının ardından cezaevi çevresinde geniş güvenlik önlemleri alındı. Polis ekipleri tarafından cezaevi çevresinde güvenlik tedbirleri artırılırken, sinyal kesici cihazların da devreye alındığı öğrenildi.

Öte yandan avukatların müvekkilleriyle, ailelerin ise yakınlarıyla yaptığı görüşmelerde herhangi bir sorun yaşanmadığı belirtildi. Cezaevinde bulunan tutuklu ve hükümlülerin de sosyal medyada yayılan 'isyan' iddialarından habersiz olduğu öne sürüldü.

Sosyal medyada söz konusu iddiaları yaydığı belirtilen kişiler hakkında soruşturma başlatıldığı, yayınları yaptığı öne sürülen 8 kişi hakkında gözaltı kararı verildiği iddia edildi.

Olayla ilgili soruşturmanın sürdüğü öğrenildi. (İLKHA)

Açıklamada, tayfun seviyesinden tropikal fırtınaya gerileyen Dolphin Tropikal Fırtınası'nın ardından sıcaklıkların bazı bölgelerde 37 dereceye ulaşmasının beklendiği belirtildi.

Hong Kong'da dün ölçülen 36,9 dereceyle, sıcaklık kayıtlarının tutulmaya başlandığı 1884'ten bu yana en yüksek sıcaklık değerine ulaşıldığı bildirildi.

Sıcak hava dalgasının 13 Ağustos'a kadar etkisini sürdürebileceği uyarısında bulunan Gözlemevi, vatandaşlara bol miktarda su tüketmeleri ve aşırı sıcaklara karşı tedbirli olmaları çağrısında bulundu. (İLKHA)

Mersin merkezli ADMİB'in demir ve demir dışı metaller ihracatı yılın ilk 7 ayında yüzde 2,4 artışla 476 milyon dolara ulaştı. Birliğin çelik ihracatı ise yüzde 15,9 artarak yaklaşık 1,4 milyar dolar oldu.

ADMİB'in temmuz ayı ihracatında Ukrayna 22 milyon dolarla ilk sırada yer aldı. Ukrayna'yı Mısır, Irak, Libya ve Almanya takip etti.

Temmuz ayında ADMİB'in ihracatında en yüksek artışlar Polonya'da yüzde 322, Libya'da yüzde 230 ve Ukrayna'da yüzde 184 olarak gerçekleşti.

ADMİB Başkanı Rahmi İncetan, Avrupa pazarındaki hareketliliğin sektör açısından olumlu bir sinyal olduğunu belirterek, pazar çeşitliliğinin ihracat açısından önem taşıdığını ifade etti.

İncetan, rekabet gücünü destekleyecek koşulların güçlendirilmesi halinde yılın ikinci yarısında daha güçlü bir ihracat performansı ortaya koyabileceklerine inandıklarını söyledi. (İLKHA)

Toros, ilçedeki incelemelerini 24 derslikli Mimar Sinan Ortaokulu inşaatında sürdürdü. Burada da okulun yapım süreci ve yürütülen çalışmalar hakkında bilgi aldı.

İncelemelerin ardından değerlendirmede bulunan Vali Toros, yatırımların tamamlanmasıyla öğrencilerin eğitim imkanlarının güçleneceğini belirterek okulların öğrenciler, eğitim camiası ve Mersin için hayırlı olmasını diledi.

Vali Toros'a incelemeleri sırasında Mersin İl Millî Eğitim Müdürü Muhammed Özdemirci eşlik etti. (İLKHA)

Henüz plakası belirlenemeyen bir araç, kavşak yakınında bulunan kadın yayaya çarptı.

Çarpmanın etkisiyle yaralanan kadın, olay yerine çağrılan sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından ambulansla hastaneye kaldırıldı.

Hastanede tedavi altına alınan yaralının sağlık durumunun iyi olduğu öğrenildi. (İLKHA)

'Ulchi Freedom Shield' adı verilen 11 günlük tatbikatın gelecek pazartesi başlaması planlanıyor. Güney Koreli askeri yetkili Jang Do-young, tatbikatın önceki yıllara benzer ölçekte gerçekleştirileceğini ve yaklaşık 18 bin Güney Kore askerinin katılacağını açıkladı.

ABD'li askeri yetkili Ryan Donald ise tatbikat kapsamında son çatışmalardan çıkarılan derslerin de eğitim senaryolarına dahil edileceğini belirterek, bunun ABD-Güney Kore ittifakının hazırlık ve kabiliyetlerini güçlendireceğini söyledi.

Washington ve Seul, ortak tatbikatların savunma amaçlı olduğunu vurgulasa da Kuzey Kore, bölgedeki yoğun askeri faaliyetlerin kendi güvenliği açısından doğrudan tehdit oluşturduğunu savunuyor. Pyongyang, özellikle ABD'nin stratejik askeri kapasitesini Güney Kore'ye konuşlandırmasını ve büyük ölçekli ortak tatbikatları uzun süredir bölgedeki gerilimin temel unsurlarından biri olarak değerlendiriyor.

ABD'li yetkili Donald, Kuzey Kore'nin son yıllarda Rusya-Ukrayna savaşına asker gönderdiğini ve bu askerlerin çatışmalarda edindiği deneyimleri ülkeye taşıdığını belirterek, Washington'ın tatbikat planlamasında bu gelişmeyi de dikkate aldığını söyledi.

Kuzey Kore ise ABD ve Güney Kore'nin askeri tatbikatlarını, savunma söylemine rağmen, bölgedeki askeri baskının devamı olarak görüyor. Pyongyang daha önce de benzer tatbikatların ardından füze denemeleri gerçekleştirerek Washington ve Seul'e askeri kapasitesini artırdığı mesajını vermişti.

Tatbikatların duyurulmasından kısa süre önce Güney Kore, ABD ve Japonya, Kuzey Kore tarafından doğu kıyısı açıklarına doğru gerçekleştirilen kısa menzilli balistik füze fırlatmasını tespit etmişti. Füze denemesi, Kuzey Kore'nin haziran sonundan bu yana gerçekleştirdiği ilk balistik silah faaliyeti olarak kayda geçti.

Güney Kore ve Japonya fırlatmayı provokasyon olarak nitelendirirken, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarını gerekçe göstererek Kuzey Kore'nin balistik füze faaliyetlerini kınadı. ABD Pasifik Komutanlığı da Washington'ın ABD ana karası ile bölgedeki müttefiklerinin savunmasına bağlılığını yineledi.

Pyongyang ise ABD ve Güney Kore'nin askeri tatbikatlarının ardından kendi savunma kapasitesini geliştirmesinin, Washington ve Seul'ün ileri sürdüğü tehdit algısının aksine, bölgedeki askeri baskıya karşı bir güvenlik tedbiri olduğunu savunuyor.

Kuzey Kore lideri Kim Jong Un, Trump ile yürütülen diplomatik sürecin 2019'da sonuçsuz kalmasının ardından ülkesinin nükleer ve füze kapasitesini genişletmeye hız verdi. Kuzey Kore yönetimi, ABD'nin güvenlik garantileri ve askeri politikalarında değişiklik olmadan silah programından geri adım atmasının kendi güvenliği açısından risk taşıdığını belirtiyor.

ABD ve Güney Kore ise Kuzey Kore'nin nükleer ve füze kapasitesindeki ilerlemeyi bölgesel güvenlik açısından ciddi tehdit olarak değerlendiriyor. Ancak her iki tarafın da askeri hazırlıklarını savunma gerekçesiyle açıklaması, Kore Yarımadası'nda karşılıklı tehdit algısının ve askeri yığınakların devam etmesine engel olmuyor.

Kuzey Kore'nin Rusya'ya asker ve mühimmat desteği sağlaması da ABD ve Güney Kore'de endişelere yol açarken, uzmanlar söz konusu işbirliğinin Pyongyang'a gerçek savaş koşullarında önemli askeri deneyim kazandırmış olabileceğini değerlendiriyor.

Böylece Kore Yarımadası'nda alışıldık döngü yeniden şekilleniyor. Washington ve Seul tatbikatlarını savunma olarak tanımlarken, Pyongyang bunları güvenliğine yönelik tehdit olarak değerlendiriyor. Kuzey Kore'nin buna karşılık verdiği füze faaliyetleri ise ABD ve Güney Kore tarafından yeni bir tehdit gerekçesi olarak gösteriliyor. (İLKHA)

Teknik geziye stajyer öğrencilerin yanı sıra Sosyolog İlyas Ağım, Gıda Mühendisi Abdülhalık Uğurtay ve işletme görevlileri katıldı.

Ziyarette çiğ sütün fabrikaya kabul edilmesinden başlayarak süt, yoğurt, ayran, peynir ve kaymak üretiminin aşamaları yerinde incelendi. Öğrencilere üretimde kullanılan makine ve ekipmanlar hakkında bilgi verildi.

Ürünlerin paketlenme süreci ve kalite kontrol uygulamalarının da anlatıldığı ziyarette, ürünlerin uygun sıcaklıkta muhafaza edilmesi, depolama alanlarının özellikleri ve soğuk zincirin önemi hakkında bilgi aktarıldı.

Teknik gezi kapsamında ayrıca üretim alanlarında uygulanan hijyen kuralları ile çalışanların üretim sırasında uyması gereken kurallar öğrencilere anlatıldı.

Geziyle stajyer öğrencilerin süt ve süt ürünlerinin üretim süreçleri, kalite kontrol, depolama koşulları ve gıda güvenliği konularındaki teorik bilgilerinin uygulamalı olarak pekiştirilmesi ve mesleki deneyim kazanmaları amaçlandı. (İLKHA)

Nahda Hareketi lideri ve eski Meclis Başkanı Gannuşi'nin savunma heyeti, 10 Ağustos'ta yaptığı açıklamada, 85 yaşındaki siyasetçinin ailesi ve avukatlarıyla görüştürülmemesini protesto etmek amacıyla açlık ve ilaç grevine başladığını duyurdu.

Savunma heyetine göre Gannuşi, 29 Temmuz'da hastaneye kaldırılmasının ardından tamamen tecrit edildi. Ailesinin ve avukatlarının kendisini ziyaret etmesine, kendisiyle iletişim kurmasına ve hatta sağlık durumu hakkında bilgi almasına izin verilmediği belirtildi.

Savunma heyeti, Gannuşi'nin 6 Ağustos'tan itibaren yemek ve ilaç almayı reddettiğini ve bunun 'haklarını savunmak için başvurduğu son araç' olduğunu açıkladı.

85 yaşındaki Gannuşi'nin sağlık durumunun hassas olduğu vurgulanırken, savunma ekibi yaşananları insanlık dışı bir uygulama olarak nitelendirdi ve Tunus makamlarından ailesi ile avukatlarının Gannuşi'yi ziyaret etmesine izin verilmesini istedi.

Bir ayda altıncı kez hastaneye kaldırıldı

Gannuşi'nin sağlık sorunları cezaevi sürecinin önemli bir boyutunu oluşturuyor.

Savunma heyetinin açıklamasına göre Gannuşi, yüksek tansiyonu ve sağlık durumundaki kötüleşme nedeniyle temmuz ayı içerisinde altıncı kez hastaneye kaldırıldı. Hastaneye sevk edilmesinin ardından ise ailesi ve avukatlarıyla iletişiminin tamamen kesildiği bildirildi.

Savunma heyeti üyesi Mami Muhtar da Gannuşi'nin hastaneden ayrılıp ayrılmadığı konusunda dahi net bilgiye sahip olmadıklarını belirterek, avukatların ve ailesinin kendisini görmesine izin verilmediğini söyledi.

Bu durum, Gannuşi'nin yalnızca siyasi geleceğini değil, sağlık durumunu da doğrudan etkileyen bir sürece işaret ediyor.

Özellikle ileri yaşı ve mevcut sağlık sorunları nedeniyle yemek ve ilaç almayı bırakmasının ciddi sonuçlar doğurabileceği belirtilirken, savunma ekibi Tunus makamlarını doğabilecek sonuçlardan sorumlu tuttu.

Gannuşi neden cezaevinde?

Gannuşi'nin cezaevindeki durumu, Tunus'un son yıllarda yaşadığı siyasi dönüşümden bağımsız değerlendirilemiyor.

2011'de Zeynel Abidin Bin Ali'nin devrilmesinin ardından Tunus'un en önemli siyasi aktörlerinden biri olan Gannuşi, Nahda Hareketi'nin lideri olarak ülkenin siyasi hayatında uzun süre belirleyici rol oynadı.

2019 seçimlerinden sonra Tunus Meclis Başkanlığı görevine getirilen Gannuşi, 2021'de Cumhurbaşkanı Kays Said'in parlamentonun çalışmalarını askıya almasıyla görevini fiilen kaybetti.

Said'in 25 Temmuz 2021'de parlamentonun çalışmalarını durdurması, başbakanı görevden alması ve yürütme yetkilerini giderek kendi elinde toplaması, ülkenin siyasi sisteminde büyük bir kırılma oluşturdu.

Cumhurbaşkanı Said bu adımlarını ülkeyi siyasi ve ekonomik krizden çıkarmak, yolsuzlukla mücadele etmek ve devlet kurumlarını yeniden düzenlemek gerekçeleriyle savundu. Ancak muhalefet ve insan hakları örgütleri, sonraki süreçte parlamentonun etkisizleştirilmesi, siyasi rakiplerin tutuklanması ve yargı süreçlerinin muhaliflere karşı kullanılması nedeniyle Tunus'ta 'demokratik' kazanımların ciddi biçimde gerilediğini belirtti.

Gannuşi'nin bugün yaşadığı süreç de bu dönüşümün en görünür örneklerinden biri olarak öne çıkıyor.

Müebbet hapis ve 30 yıl daha

Gannuşi hakkında son yıllarda çok sayıda dava açıldı ve ağır hapis cezaları verildi.

Haziran 2026'da Tunus'taki bir mahkeme, 'gizli yapı' davası kapsamında Gannuşi'yi müebbet hapis cezasına çarptırdı. Bu cezaya ayrıca 30 yıl hapis cezası eklendi.

Bu karar, Gannuşi hakkında daha önce verilen ağır cezaların üzerine geldi. Nahda lideri 'devlete karşı komplo' ve Ulusal Kurtuluş Cephesi tarafından düzenlenen 'Ramazan sohbetleri' gibi davalarda da 14 ila 20 yıl arasında değişen hapis cezalarına çarptırılmıştı.

Gannuşi ve Nahda Hareketi ise kendilerine yöneltilen suçlamaları reddediyor.

Bu ağır cezalar, Gannuşi'nin artık yalnızca siyasi bir rakip olarak değil, uzun yıllar boyunca siyasi sistemin önemli aktörlerinden biri olmuş bir muhalif olarak cezaevinde tutulduğu yönündeki tartışmaları büyütüyor.

Gannuşi dosyası Tunus'taki dönüşümün aynası

Gannuşi'nin hikayesi, Tunus'un 2011 sonrası yaşadığı siyasi değişimin neredeyse tamamını kendi üzerinde taşıyor.

Bir dönem seçimlerle Meclis Başkanlığı görevine gelen, siyasi partiler arasında uzlaşma arayışlarının merkezinde bulunan Gannuşi, bugün hastanede dahi ailesi ve avukatlarıyla görüştürülmediği bildirilen 85 yaşındaki bir mahkum durumunda.

Bu değişim, Tunus'ta siyasi sistemin geldiği noktaya ilişkin önemli bir gösterge olarak değerlendiriliyor.

2011 sonrasında siyasi çoğulculuğun genişlediği, farklı partilerin parlamentoda temsil edildiği ve iktidarın seçimlerle el değiştirebildiği bir sistem kurulmuştu. Ancak 2021'de başlayan süreçte yürütme gücü cumhurbaşkanlığı makamında giderek daha fazla toplandı.

Parlamentonun yetkilerinin azaltılması ve siyasi muhalefetin hareket alanının daralmasıyla birlikte Gannuşi gibi ülkenin en önemli siyasi figürlerinden birinin uzun süreli hapis cezalarıyla karşı karşıya kalması, bu dönüşümün sembollerinden biri haline geldi.

Muhaliflere yönelik davalar genişledi

Tunus'taki baskı tartışmaları yalnızca Gannuşi ile sınırlı değil.

Son yıllarda siyasetçiler, avukatlar, aktivistler, gazeteciler ve hükümeti eleştiren farklı kesimlerden isimler hakkında çok sayıda soruşturma ve dava yürütüldü.

Özellikle 'devlete karşı komplo' gibi suçlamalar üzerinden açılan davalarda çok sayıda muhalif hakkında uzun süreli hapis cezaları verilmesi, ülkedeki siyasi alanın giderek daraldığı eleştirilerine neden oldu.

Gannuşi'nin aldığı müebbet ve 30 yıllık hapis cezası da bu tablonun en ağır örneklerinden biri olarak öne çıkıyor.

Bu nedenle Gannuşi'nin hastanede başlattığı açlık ve ilaç grevi, yalnızca bir mahkûmun cezaevi koşullarına yönelik protestosu olarak görülmüyor. Olay, Tunus'ta siyasi muhalefetin karşı karşıya olduğu baskının geldiği noktayı yeniden gündeme taşıyor.

Arap Baharı tersine mi dönüyor?

Tunus'un yaşadığı dönüşüm, Gannuşi'nin kişisel hikayesini aşan daha büyük bir çelişkiyi de ortaya çıkarıyor.

2011'de Bin Ali yönetiminin devrilmesiyle başlayan Arap Baharı'nın ilk ve en önemli sonuçlarından biri Tunus'ta ortaya çıkmıştı.

Ülke, seçimler, yeni anayasa ve siyasi çoğulculuk konusunda bölgedeki diğer ülkelere kıyasla daha başarılı bir geçiş gerçekleştirmişti.

Ancak 2021'de Cumhurbaşkanı Kays Said'in aldığı kararlarla bu model tersine dönmeye başladı.

Said'in parlamentoyu askıya alması ve ardından yeni siyasi sistem kurması, destekçileri tarafından 'devletin yeniden ayağa kaldırılması' olarak görülürken, muhalifleri tarafından 'kazanımların tasfiyesi' olarak değerlendirildi.

Aradan geçen yıllarda Gannuşi'nin tutuklanması, Nahda Hareketi'nin etkisizleştirilmesi, muhalif isimlerin ağır hapis cezalarıyla karşı karşıya kalması ve siyasi faaliyet alanının daralması, Tunus'un giderek daha otoriter bir yönetime kaydığı eleştirilerini güçlendirdi.

Bu açıdan bakıldığında Gannuşi'nin bugün hastanede yaşadığı tecrit, Tunus'taki siyasi dönüşümün yalnızca bir sonucu değil, aynı zamanda bu dönüşümün sembolik bir görüntüsü haline geliyor.

85 yaşındaki Gannuşi'nin hayatı için kritik günler

Gannuşi'nin açlık ve ilaç grevine başlamasıyla birlikte gözler şimdi Tunus makamlarının atacağı adıma çevrilmiş durumda.

Savunma heyeti, Gannuşi'nin ailesi ve avukatlarıyla görüştürülmesini ve sağlık durumunun yakından takip edilmesini istiyor.

Ancak Gannuşi'nin sağlık durumunun hassas olması nedeniyle birkaç günlük bir açlık ve ilaç grevinin dahi ciddi sonuçlar doğurma ihtimali bulunuyor.

Bu nedenle Gannuşi'nin hastanedeki durumu, Tunus'ta insan hakları ve siyasi özgürlükler konusundaki tartışmaların yeniden merkezine yerleşmiş durumda.

Bir tarafta 2011 devriminin ardından sembol isimlerden biri olan 85 yaşındaki bir siyasetçi diğer tarafta ise yıllar içinde giderek güçlenen cumhurbaşkanlığı ve daralan siyasi alan bulunuyor.

Gannuşi'nin cezaevinde geçirdiği süreç, Tunus'un son 15 yıldaki siyasi hikayesinin adeta özeti niteliğinde: Devrimle başlayan umut, seçimlerle kurulan çoğulcu siyaset, ardından 2021'de yaşanan kırılma ve bugün muhalefetin en önemli isimlerinden birinin hastanede dahi ailesi ve avukatlarıyla görüşemediği bir tablo.

Bu nedenle Gannuşi'nin başlattığı açlık ve ilaç grevi, yalnızca bir mahkûmun protestosu değil Tunus'ta siyasi özgürlükler ve muhalefetin geleceği açısından yeni bir sınav olarak görülüyor. (İLKHA)

İstanbul Anadolu Adliyesi E Blok önünde gerçekleştirilen basın açıklamasında konuşan AK Parti Üsküdar İlçe Başkanı Taha Saraçoğlu, 'İddialarımızın tamamı, Üsküdar Belediyesi'nin kendi resmî yayınında kamuya açık biçimde yayımlanan canlı yayın kaydına dayanmaktadır. Üsküdar Belediyesi'nde yaşanan gelişmeleri, tüm kamuoyuyla birlikte bizler de üzülerek takip ediyoruz. Belediye Başkanı da dâhil olmak üzere soruşturmada adı geçen birçok kişinin yargılanma süreci devam ediyor. Bizler masumiyet karinesine inanıyor, hukuk devletinin temel ilkelerine bağlılığımızı koruyoruz. 1 Ağustos tarihinde, Belediye Kanunu'nun 47. maddesi gereğince Belediye Başkanı görevden uzaklaştırılmış, aynı Kanun'un 45. maddesi gereğince de Belediye Başkan Vekili seçiminin yapılması zorunlu hâle gelmiştir. Çarşamba günü gerçekleştirilen seçim, yalnızca meclisteki siyasi grupların değil, Üsküdar'da sandığa yansıyan halk iradesinin de bir tezahürüdür. Meclis üyelerinin iradesini korumak da demokrasinin temel gereğidir. Ancak seçim sürecinde, bu iradenin özgür biçimde ortaya çıkmasını gölgeleyen ciddi ve vahim olaylar yaşanmıştır.' dedi.

Sarıcaoğlu, 'Seçim güvenliği ve gizli oy ilkesi bakımından tartışmalı uygulamalar kamuoyunun gözleri önünde gerçekleşmiştir. Üçüncü turda 6 CHP'li Meclis üyesinin Cumhur İttifakı adayımız Dündar Ziya Gültekin lehine oy kullanmasının ardından, seçimin olağan akışına aykırı şekilde ara verilmiştir. Biz, üçüncü turun ardından seçimin kesintiye uğratılmadan devam etmesini ısrarla talep ettik. Buna rağmen Meclis Başkanlığı tarafından seçime ara verilmiş, bu ara esnasında yaşananlar da kamuoyuna yansımıştır. Üsküdar'daki usulsüzlüklere 'dur' diyen ve üçüncü tur oylamada cumhur ittifakı adayımız Dündar Ziya Gültekin lehine oy veren meclis üyelerine yönelik baskı ve tehdit iddiaları gündeme gelmiş; CHP'li meclis üyelerinin kendi grup odalarında Adı Yeni fakat uygulamaları ve tavırlarıyla eski Türkiye'yi hatırlatan Partinin İl Başkanı tarafından tehdit edildiği ve son turda tercihlerini değiştirmeleri yönünde baskı gördükleri iddia edilmiştir. Nitekim aranın ardından tablo değişmiş, Üçüncü tur ile dördüncü tur arasında yaşanan bu değişimin, verilen ara sırasında yaşanan tehdit, şantaj ve baskı iddialarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekliliği doğmuştur.' diye konuştu.

Dördüncü turda yaşananların seçim sürecindeki tartışmaları daha da derinleştirdiğini kaydeden Sarıcaoğlu, 'G harfinin 6'ya, Z harfinin T harfine ve 2'ye benzetildiği, K harfinin üzerinden tekrar geçildiği gerekçeleriyle oyların geçersiz sayıldığına şahit olduk. Divan Başkanı Ali Aral aynen şu ifadeleri kullanmıştır. 'Karıştı bu oylar ya. Oyları karıştırdım. Hangisi geçersizdi?' Diyerek oyları karıştırdığını kabul etmiştir. Oyların ve itirazların hangi pusulaya ilişkin olduğu konusunda böylesine açık bir karışıklığın yaşanması, seçimin güvenilirliği konusunda ciddi soru işaretleri doğurmuştur. Oyların geçerliliği sadece Yönetmelik çerçevesinde değerlendirilmelidir. Söz konusu pusulaların geçersiz sayılması için ileri sürülen gerekçelerin mevzuatta karşılığı bulunmamaktadır. Bu pusulalar matbu değildir. Meclis üyeleri adayın adını ve soyadını kendi el yazısıyla yazmaktadır. Yazılan isimden hangi adayın tercih edildiği açıkça anlaşılıyorsa, bir harfin görüntüsünün oyu geçersiz kılması kabul edilemez. Üstelik oy pusulası geçersiz sayılırken şu ifade kullanılmıştır. 'Bir önceki itirazda diğer adayın pusulası geçersiz sayıldı; K harfinden dolayı aynı şekilde bunu da geçersiz sayıyoruz.' Bir oy pusulasının geçerliliği, sadece o pusula üzerinden değerlendirilmelidir. Başka bir isme ait pusula hakkında verilen kararın, sonraki bir pusulanın geçersizliğine gerekçe yapılması hukuki açıdan ciddi soru işaretleri doğurmaktadır. Bununla da sınırlı kalınmamıştır. Dördüncü turun sonucu birleşim sırasında iki kez ve birbirinden farklı biçimde açıklanmış, ardından düzeltme yapıldığı belirtilmiştir. Ancak düzeltilmiş açıklamadaki oy dağılımının da tasnif sırasında kayıtlara yansıyan durumla örtüşmediği görülmektedir. Bugün itibarıyla iki ayrı suç duyurusunda bulunduk. Birincisi, başkanlık divanı üyeleri hakkındadır. Başta görevi kötüye kullanma olmak üzere, siyasi hakların kullanılmasının engellenmesine ilişkin suçlamaları ve iddiaları içermektedir. Diğeri ise üçüncü tur sonrasında verilen arada salonda ve salon dışında yaşanan olaylara karışan kişiler hakkındadır. Bu başvuru, üçüncü ve tur ile dördüncü tur arasında meclis üyelerine yönelik baskı, tehdit ve alenen hakaret iddialarına ilişkindir. Seçim işleminin ve Meclis kararının iptali ile seçimin yenilenmesi talebiyle idare mahkemesinde de dava açacağız. Bu sürecin sonuna kadar takipçisi olacağımızı Üsküdarlı hemşerilerimize ve tüm kamuoyuna ifade etmek isteriz.' şeklinde konuştu. (İLKHA)

Aktivistler, Filistin halkının yalnız bırakılmaması ve yaşananların sona erdirilmesi gerektiğini belirttiler.

Bosna Hersek'in Srebrenitsa kentinden yola çıkarak farklı Avrupa ülkeleri üzerinden Türkiye'ye ulaşan Filistin Konvoyu, Gazze'de yaşananlara dikkat çekmek, Filistin halkına destek vermek ve dünya kamuoyuna mesaj ulaştırmak amacıyla yolculuğunu sürdürüyor.

İLKHA'ya duygularını ifade eden yabancı aktivistler, Filistin davasını sürekli gündeme getireceklerini belirterek, yılmadan yollarına devam edeceklerini ifade ettiler.

Filistin Konvoyu Fransa Koordinatörü Sherazad Merzouk, yolculuk boyunca çok iyi bir şekilde karşılandıklarını belirterek, 'Biz bu konvoya Fransa'da başladık. Paris'ten sonra Strasbourg'a geçtik. Avrupa Parlamentosu önünde bir eylemimiz oldu. Ardından Bosna, Yunanistan ve Türkiye'ye geldik. Farklı ülkelerden geçerken, Avrupa ülkeleri olsun, Türkiye olsun, bizi karşılayan bütün halklar bizi çok candan karşıladı. Bu durum bizi çok sevindirdi çünkü Filistin davası için herkes gönlünü vermiş. Bundan sonraki süreçte de Irak'tan ve Ürdün'den geçerek Filistin'e ulaşacağımıza inanıyoruz.' dedi.

'Filistin davasını gündeme getireceğiz'

Filistin'de soykırımın devam ettiğini ve bu zulme sessiz kalınmaması gerektiğini söyleyen Merzouk, 'Filistin'de hâlen soykırım devam ediyor. Bizlerin bu soykırıma sessiz kalmaması gerekiyor. Karadan, şu anda da araçlarla Filistin'e doğru gidiyoruz. Dünyanın bunu tekrar gündeme alması gerekiyor çünkü bu bir insanlık görevi. Eylemlerimiz bu şekilde devam edecek. Filistin Konvoyu devam ediyor ve hiçbir şey onu durduramayacak. Çünkü sürekli Filistin davasını gündeme getireceğiz, onu müdafaa edeceğiz ve dualarımızla, sesimizle onu taşıyacağız.' şeklinde konuştu.

Filistin Konvoyu'nda İslam dinini kabul eden ve önceki adı Sebastian olan Fransız aktivist Yusuf Selahaddin, Filistin özgür olana dek bu yolda mesafe kat edeceğini belirterek, 'İsmim Yusuf Selahaddin. Önceden Sebastian'dım. Filistin Konvoyu'nda bir aktivistim. Filistin için ve insanlık için birçok çalışma yapıyorum. Bu konvoy, Filistin'in özgürlüğü için yola çıkmış bir konvoy. Benim hayatım da Filistin'in özgürlüğüne adanmış durumda. Filistin özgür olana dek bu yolda olacağım. Bu konvoyda yer aldığım için mutluyum.' dedi.

İslam'ı kabul etmesiyle ilgili duygularını aktaran Selahaddin, 'Yeni bir ailem oldu. Çünkü İslam çok büyük bir aile. Müslüman olmak, Filistin davası yolunda benim için çok önemli bir adımdı. Aslında yıllardır kalbimde ve ruhumda Müslümanca bir hayat sürdürüyordum. Müslüman olduktan sonra da Allah'ın yolunda olmak, O'na itaat etmekten mutluluk duyuyorum.' diye ifade etti.

'Filistin'in tekrar özgür olduğunu görmek istiyorum'

Dünya kamuoyuna Filistin için çağrıda bulunan Selahaddin, şunları aktardı: 'Dünyadan tek isteğim, gözlerini açmaları, dikkatlerini sürekli Filistin üzerinde tutmaları ve zulüm gören bütün insanlara karşı duyarlı olmaları. Hep birlikte dünyayı ve Filistin'i yeniden daha güzel bir yer hâline getirmeleri çağrısında bulunuyorum. Filistin'in tekrar özgür olduğunu görürsem orada yaşamak istiyorum. Özgür Filistin'i görmek, dünyayı çocuklar ve bütün insanlık için daha güzel bir yer hâline getirmek amacındayım. Siyonizm Filistin'e geldiğinden beri orayı darmadağın etti. Oysa öncesinde Filistin çok daha iyi, çok daha güzel bir yerdi. Filistin'in tekrar özgür olduğunu görmek istiyorum.' (İLKHA)

Sahillerde görev yapan Sakarya Büyükşehir Belediyesi cankurtaran ekipleri, kırmızı bayrakları çekerek vatandaşları denize girmemeleri konusunda uyarıyor.

Kocaeli

Kocaeli'nin Kandıra ilçesinde de olumsuz hava ve deniz koşulları nedeniyle bazı sahillerde denize girişler yasaklandı.

Kovanağzı, Kerpe ve Miço plajları dışındaki sahillerde uygulanan yasağın yanı sıra kaymakamlık, cankurtaran hizmetinin verildiği ve yasağın bulunmadığı bölgelerde denize gireceklerin duba ve mantarlarla belirlenen alanları kullanmasını istedi.

Sakarya'nın Karasu, Kocaali ve Kaynarca ilçeleri ile Kandıra'da dün de olumsuz koşullar nedeniyle denize girişler yasaklanmıştı.

Düzce

Düzce'nin Akçakoca ilçesinde de hava ve deniz koşullarının olumsuz seyretmesi üzerine tüm plaj ve sahillerde denize girişler yasaklandı.

Cankurtaran ekipleri, sahillere kırmızı bayrak çekerek vatandaşlara denize girmemeleri yönünde uyarıda bulunuyor. (İLKHA)

Havaların aşırı sıcak olmasının klima kullanımını artırdığını belirten Güneş, çocukların da dondurma, buzlu sıvılar ve soğuk su gibi soğuk yiyecek ve içeceklere yöneldiğini söyledi.

Güneş, 'Normalde yaz aylarında burun akıntısı, öksürük, ateş gibi şikâyetleri çok beklemiyoruz. Ama burada özel bir durum var. Havalar çok sıcak. Havaların aşırı sıcak olması klima kullanımında artışı getiriyor. Çocuklar aşırı soğuk gıdalara; dondurma, buzlu sıvılar ve soğuk suya yöneliyorlar. Çocuklar o anda hastalıklara daha yatkın hâle gelebiliyorlar.' dedi.

'Ani sıcaklık değişimlerine dikkat edilmeli'

Klima kullanılan ortamlarda odalar arasındaki sıcaklık farkına dikkat edilmesi gerektiğini belirten Güneş, sıcak ve soğuk ortamlar arasında sık geçiş yapılmasının çocukları hastalıklara yatkın hâle getirebildiğini söyledi.

Güneş, 'Bir de tabii klima kullanılsa da bütün odalarda maalesef klima olmuyor. Kişiler soğuktan sıcağa çok çabuk geçişler sağlayabiliyorlar. Yani bir oda 40-45 derece, diğer oda veya mutfak 30 derece oluyor. Çocuk 30 dereceden 45'e gidiyor, 45'ten 30'a gidiyor, banyo yapıyor, serinliyor, dışarı çıkıyor, koşuyor. Bunlar onları hastalıklara yatkın hâle getiriyor.' diye konuştu.

Çocukların birbirleriyle temasının da hastalıkların yayılmasına neden olabildiğini belirten Güneş, 'Çocukların birbiriyle oynaması, etkileşimi, sürekli parka gitmeye çalışması ve bir şeyler yapması da hastalığı yayıyor. Bu sebeple yaz olmasına rağmen şu an maalesef bu hastalıkları görmeye devam ediyoruz.' ifadelerini kullandı.

Çocuklar hangi şikâyetlerle geliyor?

Çocuklarda görülen şikâyetlere de değinen Güneş, 'Hastalar genelde burun akıntısı, halsizlik, boğaz ağrısı, ses kısıklığı gibi şikâyetlerle geliyor. Onun dışında kusma ve ishal ile gelen çocuklar da var.' dedi.

'Klimanın direkt kişiye çarpmaması gerekiyor'

Klima kullanımının normal koşullarda önerildiğini belirten Güneş, klimanın kullanımında bazı noktalara dikkat edilmesi gerektiğini söyleyerek, 'Klima kullanımını öneriyoruz normal koşullarda. Klima kullanımında bir sorun yok, sadece bazı dikkat edilmesi gereken noktalar var. Bunlardan birincisi, klimanın direkt kişiye çarpmaması. İkincisi ise bu bahsettiğim sıcaktan soğuğa geçişlerin mümkünse azaltılmaya çalışılması.' dedi.

6 aylık bebeği örnek veren Güneş, şöyle devam etti: 'Yani 6 aylık bir bebek hep klimalı odada olursa bizim için bir sorun yoktur esasında. Ama diğer odaya gittiğinde, kendi odası 40 derece, klimalı oda 25 derece, sonra tekrar 30 derece olduğu zaman çocuk terliyor, üşüyor ve hastalıklara yatkın hâle geliyor.'

'Soğuk sıvılar çok fazla tüketilmemeli'

Çocukların yaz aylarında soğuk sıvılara ve dondurmaya yöneldiğini belirten Güneş, dondurmanın tamamen yasaklanması gereken bir gıda olmadığını ifade etti.

Güneş, 'Bir de soğuk sıvılar olsun, dondurmalar olsun, bunlar çok kullanılabiliyor. Aslında dondurmayı da öneriyoruz. Dondurma faydalı bir besin. Çünkü içinde süt var. Eğer bu süt kaliteli bir sütse, hazır olmayan bir sütse çocuk için bir kalsiyum kaynağı aslında.' ifadelerini kullandı.

Her dondurmanın aynı olmadığını belirten Güneş, 'Genellikle bilinmeyen veya gerçekten içinde süt olmayan dondurmalar oluyor maalesef. Gerçek süt olan ve kaliteli dondurma daha az oluyor. Veya sadece içinde yüzde 99 suyun olduğu bazı hazır dondurmalar oluyor. Çocuklar onları da tercih edebiliyor. Bu şekilde sorunlar olabiliyor.' dedi.

Çocukların soğuk sıvıları çok fazla tüketmemesi gerektiğini belirten Güneş, 'Çocuğun mümkünse hep klimalı odada kalması, hava geçişlerine dikkat etmesi önemli. Soğuk sıvıları da çok içmemesi gerekiyor. Mesela buzdolabı sıcaklığı 4 derece ise belki 8 derece yapılabilir. Hani normal suyu içen bölge için söylüyorum. Veya soğuk ve sıcak su belki karıştırılabilir. Çünkü bunlar da farenjit vakalarında çok fazla artışa sebep olabiliyor.' diye konuştu.

'2 günde bir 1 veya 2 top dondurma tüketilebilir'

Dondurma tüketiminde de ölçülü olunması gerektiğini belirten Güneş, 'Dondurma yiyecekse çocuğun bilinen veya kaliteli bir dondurma alması, 2 günde bir 1 veya 2 top tüketmesi de bizim açımızdan bir sakınca yoktur.' dedi.

'Hasta kişilerle temasa ve hijyene dikkat'

Çocukların yoğun ortamlarda ve hasta kişilerle temas konusunda dikkatli olması gerektiğini belirten Güneş, el temizliğine ve hijyene dikkat edilmesi gerektiğini vurguladı.

Güneş, 'Tabii ki çok yoğun olan alanlar veya hasta olduğu bilinen kişilerle de temas etmemeleri gerekiyor. Ve en önemlisi el temizliğine dikkat etmeleri gerekiyor, hijyene dikkat etmeleri gerekiyor.' şeklinde konuştu. (İLKHA)

Sanayi üretiminin ikinci çeyrekte yıllık yüzde 1,9 büyüdüğünü belirten Bakan Şimşek, aynı dönemde yüksek teknoloji sektörlerindeki üretimin yüzde 3,9 arttığını ifade etti.

Bakan Şimşek, orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayi ihracatındaki payının haziran itibarıyla yüzde 44,5'e yükseldiğini bildirdi.

Bakan Şimşek 'Katma değerli üretimdeki güçlü artış ve ihracat kompozisyonundaki iyileşme, sanayideki dönüşümün somut göstergeleridir. Verimlilik odaklı politikalarımızla küresel değer zincirlerinde daha üst basamaklara çıkmayı sürdüreceğiz.' ifadelerini kullandı. (İLKHA)

Yeni tarifeyle daha önce 25 TL olan tam biniş ücreti 5 TL'lik artışla 30 TL'ye yükseldi. Öğrenci biniş ücreti ise 15 TL'den 18 TL'ye çıkarıldı.

Zamlı tarifenin uygulanmaya başlamasıyla bugün toplu taşıma araçlarını kullanan vatandaşların UrfaKart'larından tam biniş için 30 TL kesilmeye başlandı.

Ulaşım ücretlerindeki artışta akaryakıt, bakım ve işletme maliyetlerindeki yükselişin etkili olduğu belirtilirken, yeni tarife kent genelinde uygulanmaya başladı. (İLKHA)

Polis, saldırganın hedefinin kurumun üst düzey yöneticisi Thongchai Yenprasert olduğunu belirledi. Yüzünden ve boynundan vurulan Yenprasert, kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti. Yenprasert'in şoförünün ise kolundan yaralandığı ve sağlık durumunun stabil olduğu açıklandı.

Bölge Emniyet Müdürü Wattana Yeejeen, Riewraeng'in saldırıyı gerçekleştirdiğini kabul ettiğini ve olayın arkasında kişisel bir anlaşmazlığın bulunduğunun değerlendirildiğini söyledi.

Riewraeng ise yerel polis merkezinde gazetecilere yaptığı açıklamada, Yenprasert ile kendisine borçlu olduğu para nedeniyle tartıştığını anlattı. Yenprasert'i aracına kadar takip ettiğini ve burada silahını çıkardığını belirten Riewraeng, ateş etmek gibi bir niyeti olmadığını savundu.

Riewraeng, Yenprasert'in şoförünün de silahını çıkararak kendisine doğrulttuğunu ve bunun üzerine ateş ettiğini öne sürdü.

Eski milletvekili, olayın ardından Nonthaburi halkından özür dileyerek 'Niyetim bu değildi. Arkadaştık ve konuşarak çözebileceğimizi düşünüyordum ancak benimle konuşmadı.' ifadelerini kullandı.

Hükümet binasındaki saldırı, aynı eyalette bir okul ve evde meydana gelen ve en az 8 kişinin hayatını kaybettiği silahlı saldırının üzerinden henüz birkaç gün geçmeden gerçekleşti. (İLKHA)

Muridili, saldırıda 2 polis ile 2 sivil kadının hayatını kaybettiğini bildirdi.

Gauteng Emniyet Müdürü Korgeneral Tommy Mthombeni'nin saldırganların yakalanması amacıyla suç istihbaratı, takip ve olay yeri inceleme ekipleri ile Öncelikli Suçları Soruşturma Müdürlüğünü görevlendirdiği kaydedildi.

Hükümet Sözcü Yardımcısı William Baloyi, saldırıyı kınayarak güvenlik güçlerinin öldürülmesinin devlet otoritesi ve hukukun üstünlüğüne yönelik bir saldırı olduğunu vurgulayarak, 'Hükümet, suç örgütleri ve çetelerin güvenlik güçlerinin toplumları koruma ve kanunları uygulama kabiliyetini zayıflatmasına izin vermeyecek.' dedi. (İLKHA)

Tahminlere göre, yağışların Erzurum, Kars, Ardahan, Ağrı ve Iğdır çevrelerinde yerel olarak kuvvetli olması öngörülüyor.

Yetkililer, kuvvetli yağışla birlikte ani sel, su baskını, yıldırım, yerel dolu ve yağış sırasında kuvvetli rüzgar gibi olumsuzlukların yaşanabileceğine dikkati çekerek vatandaşların tedbirli olması gerektiğini belirtti. (İLKHA)

Kanın temizlenmesinden besinlerin işlenmesine, enerji metabolizmasının düzenlenmesinden çeşitli maddelerin depolanmasına kadar yüzlerce farklı görevi bulunan organ, buna rağmen uzun süre kendisine yönelik hasarı belirgin bir şekilde hissettirmeyebiliyor.

Bu nedenle karaciğer yağlanması, günümüzde 'sessiz' ilerleyen hastalıkların başında geliyor.

Metabolik bozukluklarla ilişkili karaciğer yağlanması dünya nüfusunun yaklaşık üçte birini etkiliyor. Hastaların bir bölümü zaman içerisinde yağlanmanın daha ağır bir formu olan metabolik bozuklukla ilişkili steatohepatite ilerliyor.

Özellikle tip 2 diyabet ile karaciğer yağlanmasının birlikte bulunduğu kişilerde hastalığın daha ciddi aşamalara ulaşma riski yükseliyor.

Hastalığın temelinde modern hayat tarzı var

Karaciğer yağlanmasının ortaya çıkmasında temel mekanizmalardan biri, vücudun aldığı ve harcadığı enerji arasındaki dengenin bozulması olarak öne çıkıyor.

Fazla enerji tüketimi, özellikle de rafine karbonhidratlar ve yüksek miktarda şeker alımı, metabolizmanın yükünü artırıyor.

Beyaz ekmek ve beyaz pirinç gibi rafine karbonhidratların yanı sıra gazlı içecekler, hazır meyve suları ve işlenmiş tatlılarda bulunan yüksek miktardaki şeker ve fruktoz, karaciğerde yağ üretimini artıran süreçleri besleyebiliyor.

Kaynakta, fazla karbonhidrat ve fruktoz tüketiminin karaciğerde yağ birikimini hızlandıran önemli faktörlerden biri olduğu vurgulanıyor. Buna hareketsiz hayat tarzı da eklendiğinde sorun daha da büyüyor.

Kasların yeterince çalışmaması nedeniyle enerji tüketimi azalırken, karın çevresinde biriken iç yağ dokusu da metabolik açıdan aktif hale geliyor. Bu yağ dokusundan açığa çıkan serbest yağ asitleri karaciğere ulaşarak organın metabolik yükünü artırıyor.

Dolayısıyla sorun yalnızca 'fazla kilo' meselesi olarak görülmüyor. Karaciğer yağlanması, insülin direnci, kan şekeri metabolizması, yağ metabolizması ve genel metabolik sağlıkla yakından bağlantılı daha geniş bir tablonun parçası haline geliyor.

Basit yağlanmadan siroza uzanan sessiz zincir

Hastalığın en tehlikeli yönlerinden biri, uzun yıllar boyunca belirgin bir şikâyete neden olmaması. Bazı kişiler yalnızca halsizlik veya karnın sağ üst bölümünde hafif bir rahatsızlık hissederken, birçok kişi hastalığı tamamen tesadüfen öğrenebiliyor.

İlk aşamada karaciğer hücrelerinde yağ birikimi meydana geliyor. Bu dönem, nedenler ortadan kaldırıldığında geri döndürülebilir bir süreç olarak değerlendiriliyor. Ancak metabolik yük devam ederse yağla dolan hücrelerde inflamasyon ve hücresel hasar başlayabiliyor.

Bu aşamadan sonra hastalık yalnızca bir yağ birikimi olmaktan çıkıyor. Hücrelerde oluşan hasar ve oksidatif stres, bağışıklık sistemini harekete geçirerek karaciğer dokusunda iltihabi süreci tetikliyor. Süreç uzadıkça karaciğerde fibrozis, yani yara dokusu oluşumu başlıyor.

Fibrozisin ilerlemesiyle karaciğer dokusunun normal yapısı bozuluyor. Hastalık siroz aşamasına ulaştığında ise karaciğerin damar yapısı ve işlevleri ciddi şekilde etkilenebiliyor.

İleri evrede portal hipertansiyon, karaciğer fonksiyonlarında belirgin bozulma ve hepatoselüler kanser riskinde artış oluyor.

Tehlike yalnızca karaciğerle sınırlı değil

Karaciğer yağlanmasının önemli bir başka özelliği ise bütün vücudun metabolik sağlığı hakkında önemli bir uyarı niteliği taşıması.

İnsülin direnci ve yağ metabolizmasındaki bozukluklar, kalp-damar hastalıkları açısından da risk oluşturabiliyor.

Karaciğer yağlanmasının kalp krizi, inme ve damar sertliği gibi ciddi sorunlarla ilişkisi, böbrek hastalıkları ve bazı kanser türleri açısından da risk artışından söz ediliyor.

Bu nedenle karaciğer yağlanmasının yalnızca karaciğere yönelik bir problem olarak ele alınması yetersiz kalıyor.

Hastalığın kontrol altına alınması, aynı zamanda kişinin genel metabolik ve kardiyovasküler sağlığının korunması açısından önem taşıyor.

Tanıda yeni dönem: Biyopsinin yerini teknolojik yöntemler alıyor

Karaciğer hastalıklarının değerlendirilmesinde uzun yıllar boyunca biyopsi önemli bir yöntem olarak kullanıldı.

Ancak karaciğerden doku örneği alınması ağrı ve kanama gibi riskler taşıyabiliyor. Ayrıca hastalığın organın her bölgesinde aynı yoğunlukta bulunmaması, alınan küçük bir örneğin bütün karaciğerin durumunu her zaman tam olarak yansıtamaması sorununu ortaya çıkarıyor.

Tıptaki teknolojik gelişmeler ise bu alanda daha az müdahaleci yöntemlerin önünü açtı.

Bunlardan biri, hastanın yaşı, karaciğer enzimleri ve trombosit sayısı gibi rutin veriler kullanılarak hesaplanan fibrozis göstergeleri. Bu tür skorlamalar, hangi hastaların daha ileri incelemeye ihtiyaç duyabileceğini belirlemede ilk aşama olarak kullanılabiliyor.

Bir diğer önemli araç ise FibroScan olarak bilinen elastografi yöntemi.

Bu sistem, karaciğer dokusundan geçen titreşim dalgalarının hızını ölçerek dokunun sertliği hakkında bilgi veriyor. Böylece fibrozisin yanı sıra karaciğerdeki yağlanmanın düzeyi hakkında da değerlendirme yapılabiliyor.

Daha ileri teknoloji olan manyetik rezonans elastografisi ise MR görüntüleme ile mekanik dalgaları bir araya getirerek karaciğer dokusunun sertliğini ve yağlanma düzeyini daha ayrıntılı biçimde ortaya koyabiliyor.

Bu gelişmeler, hastalığın daha erken evrede yakalanması ve ilerleme riski bulunan kişilerin daha yakından takip edilmesi açısından önemli bir değişim anlamına geliyor.

İlaç tedavisinde yeni dönem

Karaciğer yağlanmasının tedavisinde en önemli değişimlerden biri de son yıllarda ilaç alanında yaşanıyor.

ABD Gıda ve İlaç Dairesinin orta düzeyde fibrozisi bulunan ve henüz siroza ulaşmamış hastalar için resmetiromu onaylamasının tedavi açısından önemli bir dönüm noktası olduğu belirtiliyor. İlaç, karaciğerde yağ metabolizmasının düzenlenmesinde rol oynayan tiroid hormonu reseptörlerinin beta tipini hedefliyor.

Bunun yanında metabolik sistemi hedefleyen ilaçlar da karaciğer yağlanmasıyla mücadelede yeni bir alan oluşturuyor.

Semaglutid gibi ilaçlar iştah ve metabolizma üzerinde etkili olurken, kilo kaybı ve metabolik iyileşme üzerinden karaciğer sağlığına da katkı sağlayabiliyor.

Tirzepatid ise iki farklı hormonal mekanizmayı aynı anda hedeflemesi nedeniyle dikkat çekiyor. Diyabet ve obezite tedavisinde kullanılan bu ilacın karaciğer yağlanması ve metabolik bozukluklarla ilişkili karaciğer hastalığı açısından da önemli sonuçlar ortaya koyuyor.

Araştırmaların devam ettiği ilaçlardan biri de survodutide. Bu ilacın karaciğer ve iç organ yağlarında belirgin azalma sağlamaya yönelik umut verici sonuçlar ortaya koyduğu belirtiliyor.

Ancak yeni ilaçların ortaya çıkması, hastaların bu ilaçları kendi kendine kullanabileceği anlamına gelmiyor. Söz konusu tedavilerin mutlaka hekim gözetiminde uygulanması ve tedavi öncesinde gerekli değerlendirmelerin yapılması gerekiyor.

Asıl savunma hattı hayat tarzı

İlaç tedavisindeki gelişmeler önemli olsa da karaciğer yağlanmasıyla mücadelede hayat tarzı değişikliğinin yeri hâlâ merkezi önem taşıyor.

Özellikle aralıklı oruç, fiziksel aktivite ve beslenme düzeninin yeniden yapılandırılması üzerinde duruluyor. Ancak bu tür beslenme modellerinin herkes için uygun olmadığı unutulmamalı. Özellikle kronik hastalığı, düzenli ilaç kullanımı veya özel beslenme gereksinimi bulunan kişilerin hekim değerlendirmesi olmadan uzun süreli açlık uygulamalarına yönelmemesi gerekiyor.

Beslenmede ise temel hedef işlenmiş ve rafine gıdaların azaltılması. Beyaz ekmek ve beyaz pirincin yerine tam tahıllı ürünler, yulaf, bulgur ve benzeri lif açısından zengin seçeneklerin tercih edilmesi öneriliyor.

Benzer şekilde kızartma ve aşırı işlenmiş yağlardan uzaklaşılması, zeytinyağı gibi yağ kaynaklarının tercih edilmesi, şekerli içeceklerin ve yoğun şeker içeren tatlıların sınırlandırılması da beslenme düzeninin önemli parçaları arasında gösteriliyor.

Protein kaynaklarında ise yağlı kırmızı et ve işlenmiş et ürünlerinin yerine balık, özellikle omega-3 yağ asitleri içeren türler ve daha az yağlı protein kaynaklarının tercih edilmesi öneriliyor. Bu yaklaşım, Akdeniz tipi beslenme modelinin karaciğer sağlığı açısından neden öne çıktığını da ortaya koyuyor.

Beslenmenin yanında hareket de tedavinin temel parçalarından biri. Kaynakta haftalık düzenli aerobik ve direnç egzersizlerinin kas kütlesini destekleyerek glikozun daha verimli kullanılmasına ve metabolik dengenin iyileştirilmesine katkı sağlayabileceği belirtiliyor.

Obezite ağırlaştığında cerrahi seçenekler devreye giriyor

Bazı hastalarda aşırı obezite, hayat tarzı değişiklikleri ve standart tedavilerle yeterince kontrol altına alınamayabiliyor. Bu durumda obezite cerrahisi ve endoskopik yöntemler gündeme gelebiliyor.

Tüp mide ve gastrik bypass gibi metabolik cerrahi yöntemleri yalnızca mide hacmini küçültmekle kalmıyor aynı zamanda bağırsak hormonları ve metabolik süreçler üzerinde de etkili olabiliyor. Bu yöntemlerin kilo kaybının yanı sıra insülin direncinin ve karaciğerdeki yağlanmanın azalmasına katkı sağlayabildiği aktarılıyor.

Cerrahi müdahaleye uygun olmayan veya ameliyat istemeyen bazı hastalar için ise mide balonu, yutulabilir mide kapsülleri ve endoskopik mide küçültme gibi daha az invaziv yöntemler bulunuyor.

Karaciğer yağlanmasına karşı en güçlü silah erken farkındalık

Bütün bu gelişmeler, karaciğer yağlanmasının artık yalnızca 'bekleyip izlenecek' bir sorun olmadığını gösteriyor. Bir yandan hastalığın nedenleri modern hayatın beslenme ve hareket alışkanlıklarıyla doğrudan bağlantılıyken, diğer yandan tıp dünyası erken tanı, ilaç tedavisi ve obezite yönetimi alanlarında yeni seçenekler geliştiriyor.

Ancak tedavideki ilerlemeler, korunmanın önemini ortadan kaldırmıyor. Tam tersine, hastalığın daha geniş kitlelere yayılmasını engellemenin en etkili yolu, aşırı işlenmiş gıdaların azaltıldığı, şeker tüketiminin kontrol edildiği, düzenli fiziksel aktivitenin hayatın parçası haline getirildiği ve risk grubundaki kişilerin zamanında sağlık kontrolünden geçtiği bir hayat düzeni oluşturmak.

Karaciğerin en önemli özelliklerinden biri, hasarın erken aşamalarında toparlanma kapasitesinin yüksek olması. Fakat yağlanmanın iltihap ve fibrozise ilerlemesiyle birlikte geri dönüş zorlaşıyor. Bu nedenle hastalık belirti vermeden ilerleyebildiği için risk faktörlerinin farkında olmak ve gerekli kontrolleri geciktirmemek kritik önem taşıyor.

Bugün yeni nesil ilaçlar ve gelişmiş görüntüleme yöntemleri karaciğer yağlanmasına karşı mücadelede önemli bir umut oluşturuyor. Fakat uzmanların yaklaşımında değişmeyen temel gerçek şu: İlaçlar ve teknolojik tedaviler ne kadar gelişirse gelişsin, sağlıklı beslenme, düzenli hareket, kilo kontrolü ve erken teşhis karaciğeri korumanın temel savunma hattı olmaya devam ediyor. (İLKHA)

Tadilat ve güçlendirme çalışmalarının Siirt Valiliği himayesinde; Tillo Kaymakamlığı, Tillo Belediyesi ve İsmail Fakirullah Camii'ni Yaptırma, Yaşatma, Onarma, Çevresini Güzelleştirme ve Mallarını Koruma Vakfı iş birliğiyle gerçekleştirileceği belirtildi.

Çalışmaların, uzman bir ekip tarafından yürütüleceği bildirildi.

Türbenin yeniden ziyarete açılacağı tarih ise çalışmaların tamamlanmasının ardından kamuoyuna duyurulacak.

Yapılan açıklamada, 'Çalışmaların planlanan süreden önce veya sonra tamamlanması hâlinde, türbenin yeniden ziyarete açılacağı tarih ayrıca kamuoyuna duyurulacaktır.' ifadelerine yer verildi. (İLKHA)