Fırın işletmecileri, pandemi döneminde uygulanan uygun fiyatlı buğday desteğinin yeniden hayata geçirilmesini istedi. İLKHA muhabirine konuşan fırın işletmecileri, un, yakıt, maya ve diğer üretim girdilerindeki artışın sektörü ciddi şekilde etkilediğini belirtti.
Türkiye'de ekmeğin en uygun fiyatla satıldığı illerden birinin Batman olduğunu ifade eden işletmeciler, artan maliyetlere rağmen fiyat artışı istemediklerini, devletin üretim maliyetlerini azaltacak destek mekanizmalarını yeniden devreye almasını beklediklerini dile getirdi.
Fırıncılar, son dönemde başta un, yakıt, kira ve yardımcı üretim malzemeleri olmak üzere birçok kalemde yaşanan maliyet artışlarının kârlılığı ortadan kaldırdığını ifade etti. Aile işletmesi olarak faaliyet gösteren birçok fırının bu sayede ayakta kalabildiğini belirten işletmeciler, bazı meslektaşlarının işletmelerini devretmek ya da kapatmak zorunda kaldığını söyledi.
Pandemi döneminde uygulanan indirimli buğday desteğinin yeniden hayata geçirilmesinin hem üreticiyi hem de vatandaşı rahatlatacağını ifade eden fırıncılar, yetkililerden ekmeğe zam yerine maliyetleri düşürecek kalıcı çözümler beklediklerini vurguladı.
Hüseyin Şimşek
'Türkiye'nin en ucuz ekmeği Batman'da satılıyor'
Fırın işletmecisi Hüseyin Şimşek, yaklaşık 40 yıldır mesleğin içinde olduğunu belirterek şunları söyledi:
'Fırıncı olarak yaklaşık 40 yıldır bu mesleğin içindeyiz. Bu meslek aslında kutsal ve çok değerli bir meslektir. Rivayetlere göre fırıncılık mesleği Hazreti Zülkifl Aleyhisselamdan günümüze kadar gelmiştir. Türkiye'nin en ucuz ekmeği Batman'da satılıyor. Şu anda Esnaf ve Sanatkârlar Odası'nın belirlediği fiyat doğrultusunda 440 gram ekmeği 25 liradan satmak zorunda kalıyoruz. Maliyetlerin sürekli yükselmesine rağmen aile işletmesi olduğumuz için ayakta kalabiliyoruz. Aksi takdirde bu şartlarda faaliyet göstermek oldukça zor.'
'Maliyetler yüzde 30 ila 40 oranında arttı'
Artan üretim giderlerinin esnafı zor durumda bıraktığını ifade eden Şimşek, 'Tuz, maya, katkı malzemeleri, kepek, un ve yakıt gibi temel giderlerimiz yılbaşından bu yana kiralarla birlikte yaklaşık yüzde 30 ila 40 oranında arttı. Ne yazık ki Batman'da sadece fırıncılar değil, birçok meslek grubundaki esnaf da ciddi sıkıntılar yaşıyor. Bu sorunların çözümü için yetkililerden destek bekliyoruz. Batman büyük bir şehir olmasına rağmen fırıncıların yeterince sahiplenilmediğini düşünüyoruz. Sektörün bir odaya ihtiyacı var ancak bu konuda gerekli ilginin gösterilmediğini görüyoruz.' dedi.
'Biz zam değil, maliyetlerin düşmesini istiyoruz'
Pandemi dönemindeki desteklerin yeniden uygulanmasını isteyen Şimşek, 'Biz zam istemiyoruz. Asıl talebimiz maliyetlerin düşürülmesi. Pandemi döneminde Toprak Mahsulleri Ofisi aracılığıyla un fabrikalarına uygun fiyatlı buğday verilmiş, bunun yansıması olarak bize de uygun fiyatlı un temin edilmişti. Aynı uygulamanın yeniden hayata geçirilmesini istiyoruz. Yetkililer bu konuda destek olursa hem üretici hem de vatandaş rahatlayacaktır.' ifadelerinde bulundu.
'Birçok fırın kapanma noktasına geldi'
Mesleğin zorlu şartlarda icra edildiğini belirten Şimşek, sözlerini şöyle sürdürdü:
'Mesleğimiz zaten oldukça zor. Batman'ın kavurucu sıcakları ile fırınların yüksek ısısı birleştiğinde çalışma şartları daha da ağırlaşıyor. Buna rağmen işimizi yapmaya devam ediyoruz ve halimizden şikâyet etmiyoruz. Ancak artan maliyetler karşısında yetkililerin bize destek olmasını bekliyoruz. Bugün birçok fırıncı işletmesini satmayı ya da kapatmayı düşünüyor. Kimisi işletmesini devretti, kimisi ise kepenk kapatmak zorunda kaldı.'
'Maliyetler karşısında ekmek fiyatlarının artması kaçınılmaz olacaktır'
Batman'ın Türkiye'de ekmeğe zam yapmayan ender illerden biri olduğunu belirten Şimşek, 'Şu anda Türkiye'de ekmeğe zam yapmayan ender illerden biri Batman'dır. Çevre illerde ekmek fiyatları daha yüksek seviyelere ulaştı. Diyarbakır ve Mardin gibi illerde fiyatlar Batman'ın üzerindedir. Bizim talebimiz ekmeğe zam yapılması değil, üretim maliyetlerinin düşürülmesidir. Ancak gerekli destek sağlanmazsa, maliyetler karşısında ekmek fiyatlarının artması kaçınılmaz olacaktır. Tüm meslektaşlarımıza Allah yardım etsin. Gerçekten çok ciddi sıkıntılar yaşıyoruz.' diye konuştu.
Yusuf Tunç
'Aile işletmesi olduğumuz için ayakta kalabiliyoruz'
Bir diğer fırın işletmecisi Yusuf Tunç ise yaklaşık 10-15 yıldır aile işletmesi olarak bu işi sürdürdüklerini belirterek şöyle konuştu:
'Yaklaşık 10-15 yıldır bu işi yapıyoruz. Kardeşlerimizle birlikte aile işletmesi olarak çalışıyoruz. Son zamanlarda artan maliyetler nedeniyle ekonomik anlamda sıkıntı yaşıyoruz. Un, odun, yağ, susam ve diğer hammadde fiyatlarında ciddi artışlar oldu. Maliyetler yüzde 20-25 oranında yükseldi, bazı kalemlerde ise bu artış yüzde 30'u aştı. Bu nedenle üretim yapmak her geçen gün daha da zorlaşıyor. 440 gram ekmeği 25 liradan satıyoruz. Ancak bu fiyatla işletmeyi ayakta tutmak oldukça güç. Kardeşlerimizle birlikte çalışmasak bu şartlarda faaliyet göstermemiz mümkün olmazdı.'
'Devletin yeniden destek sağlamasını bekliyoruz'
Tunç, 'Artan maliyetler nedeniyle birçok meslektaşımız zor durumda. Bazı fırınlar kapanma noktasına gelirken, bu süreç aynı şekilde devam ederse daha fazla işletmenin faaliyetini sonlandırmak zorunda kalacağını düşünüyoruz. Pandemi döneminde devlet, un fabrikalarına indirimli buğday sağlıyordu. Fabrikalar da bu sayede bize uygun fiyatlı un verebiliyordu. Bugün de devletin bu konuda yeniden destek sağlamasını istiyoruz. Bizim amacımız ekmek fiyatlarının artması değil. Maliyetlerin düşürülmesini ve ekmek fiyatlarının aynı seviyede kalmasını istiyoruz. Bölgede en uygun fiyatlı ekmek Batman'da satılıyor. Yetkililerin bu duruma duyarlılık göstermesini, maliyetleri azaltacak adımlar atmasını bekliyoruz. Biz ekmeğe zam yapılmasını değil, üretim maliyetlerinin düşürülmesini istiyoruz.' şeklinde konuştu. (İLKHA)