Avukat Muhammed Ali Özdemir, Adalet Bakanlığı tarafından hazırlanan 12. Yargı Paketi kapsamında gündeme gelen sosyal medyaya yaş ve kimlik düzenlemesine ilişkin İLKHA muhabirine değerlendirmelerde bulundu.
Yeni düzenleme ile sosyal ağ sağlayıcıların, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet veremeyeceği, yaş doğrulama dahil gerekli önlemleri almak zorunda olacağı, 15 yaş üstü çocuklar için ise daha güvenli ve ayrıştırılmış hizmet sunulmasının gerekeceği belirtiliyor.
Avukat Muhammed Ali Özdemir, çocukların korunmasına yönelik düzenlemelerin gerekli olduğunu belirtirken, mahremiyet, anonimlik ve ifade özgürlüğü açısından oluşabilecek risklere de dikkat çekti.
15 yaş altına erişim yasağı ve 15-18 yaş grubuna kontrollü kullanım planlandığını belirten Özdemir, yaş doğrulama uygulamalarının kimlik doğrulamaya dönüşmemesi gerektiğini vurguladı. Özdemir, çocukları korurken temel hakların da gözetilmesi gerektiğini ifade etti.
Avukat Muhammed Ali Özdemir
Özdemir, son günlerde kamuoyunda en çok tartışılan başlıklardan birinin yeni sosyal medya düzenlemesi olduğunu belirterek, 'Bu düzenleme ile çocukların sosyal medya kullanımlarına yönelik bir takım yasaklar ve kısıtlamalar getirilmesi söz konusu.' dedi.
'Çocukların maruz kaldığı birçok soruna çözüm olabilir'
Sosyal medya üzerinden çocukların ciddi risklerle karşı karşıya kaldığını ifade eden Özdemir, 'Özellikle çocukların sosyal medya üzerinden maruz kaldığı siber zorbalık, uygunsuz içerikler, manipülatif reklamlar, kişisel veri ihlalleri ve bağımlılık gibi birçok soruna çözüm olabilecek mahiyetteki yasal düzenlemeler Meclis'te görüşülüyor.' diye konuştu.
'15 yaş altına tam yasak, 15-18 yaş grubuna kontrollü kullanım'
Yeni düzenlemenin yaş gruplarına göre farklı uygulamalar içerdiğini belirten Özdemir, '15 yaş altı çocuklara sosyal medya erişiminin tamamen kapatılması ve sağlayıcıların bu yaş grubuna hizmet vermemesi planlanıyor. 15-18 yaş arası çocuklara ise daha sınırlı, kontrollü ve filtrelenmiş bir hizmet sunulması öngörülüyor.' ifadelerini kullandı.
'Gece erişim yasağı ve ebeveyn onayı gündemde'
15-18 yaş grubuna yönelik planlanan sınırlamalara değinen Özdemir, 'Bu yaş grubundaki çocuklar için; ebeveyn kontrolü ve onay mekanizması, kullanım süresi kısıtlamaları, 22.00 ile 06.00 saatleri arasında erişim yasağı, ücretli içeriklerde ebeveyn izni gibi şartlar gündemde. Özetle; 15 yaş altı için doğrudan bir hizmet yasağı istenirken, 15-18 yaş arası gençler için daha kontrollü ve sınırlı bir kullanım hedefleniyor.' dedi.
'İyi niyetli olsa da bazı riskler barındırıyor'
Düzenlemenin toplumsal ihtiyaçtan doğduğunu kaydeden Özdemir, 'Bu düzenleme her ne kadar iyi niyetli bir ihtiyaçtan doğmuş olsa ve toplumun geniş kesimleri tarafından kabul görse de (Endonezya, İngiltere, Fransa ve İspanya gibi ülkelerde de benzer yasalar mevcut), beraberinde bazı riskler de barındırıyor.' şeklinde konuştu.
'Yaş doğrulaması kimlik doğrulamaya dönüşmemeli'
Riskler üzerinde dikkatle durulması gerektiğini vurgulayan Özdemir, 'Yaş doğrulaması ile kimlik doğrulaması arasındaki bulanık çizginin netleşmesi şart. Bu sistem, çocukları koruma amacından sapıp yetişkinleri de kapsayan bir 'kimlik doğrulama' sistemine evrilirse; anonimliği zayıflatan ve dijital gözetimi artıran bir yapıya dönüşebilir.' dedi.
Özdemir, 'Sistem doğru kurgulanmazsa, çocukları korumak adına herkesin kişisel verisini toplayan bir yapı inşa edilebilir. Bu durum; mahremiyet, anonimlik ve ifade özgürlüğü bağlamında riskler taşımaktadır.' ifadelerini kullandı.
'Anonimlik bazen bir zorunluluktur'
Bakan Akın Gürlek'in anonim hesaplarla ilgili açıklamalarının kamuoyunda soru işaretleri oluşturduğunu belirten Özdemir, şöyle devam etti:
'Bakan Akın Gürlek'in geçtiğimiz günlerde anonim hesapların azaltılması ve hakaret suçu işleyenlerin tespiti noktasındaki açıklamaları kamuoyunda soru işaretleri oluşturdu. Unutulmamalıdır ki anonimlik bazen bir zorunluluktur; özellikle gazeteciler, aktivistler veya mağdurlar haklı gerekçelerle kimliklerini gizli tutmak isteyebilirler.' dedi.
'Güvenlik adına kurulan her sistem yeniden düşünülmeli'
Özdemir, açıklamasının sonunda şu ifadeleri kullandı:
'Güvenlik adına kurulan her sistem, özgürlüğü tehdit ettiği anda yeniden düşünülmelidir. Çocukları korumak devletin görevi olduğu kadar, ifade özgürlüğünü sağlamak da devletin en temel görevlerinden biridir.' (İLKHA)