Ortadoğu'da haftalardır süren gerilimin ardından ilan edilen ateşkesin arkasında, İran İslam Cumhuriyeti'nin sunduğu 10 maddelik kapsamlı planın bulunduğu ortaya çıktı. ABD Başkanı Donald Trump'ın da açıkça kabul ettiği teklif, sahada sonuç alamayan Washington yönetiminin diplomasiye mecbur kaldığını gösterdi.
Trump, İran tarafından iletilen teklifin 'müzakere için uygulanabilir bir temel' olduğunu belirtirken, iki taraf arasındaki anlaşmazlıkların büyük ölçüde giderildiğini itiraf etti. Bu açıklama, İran'ın sahadaki direnişini masaya güçlü bir şekilde taşıdığının göstergesi olarak yorumlandı.
İran basınında yer alan bilgilere göre söz konusu teklif, sadece geçici bir ateşkesi değil, kalıcı bir çözümü hedefleyen kapsamlı bir yol haritası niteliği taşıyor.
Teklifte öne çıkan maddeler arasında ABD'nin İran'a yönelik saldırmazlık taahhüdü vermesi, tüm yaptırımların kaldırılması ve İran'ın nükleer faaliyetlerinin kabul edilmesi yer alıyor. Bunun yanı sıra Birleşmiş Milletler ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı kaynaklı tüm kararların sonlandırılması da İran'ın temel şartları arasında bulunuyor.
İran İslam Cumhuriyeti ayrıca uğradığı saldırılar nedeniyle tazminat talep ederken, ABD'nin bölgedeki askeri varlığını sona erdirmesi ve tüm cephelerde saldırıların durdurulması gerektiğini vurguluyor.
Teklifin en kritik başlıklarından biri ise Hürmüz Boğazı oldu. Buna göre İran, boğaz üzerindeki kontrolünü sürdürürken uluslararası geçişler için güvenli bir mekanizma oluşturmayı önerdi. Bu durum, küresel enerji güvenliği açısından da belirleyici bir unsur olarak öne çıktı.
Uluslararası basına yansıyan değerlendirmelerde de İran'ın teklifinin kalıcı bir barış için 'kapsamlı bir çözüm planı' olduğu vurgulandı. Pakistan üzerinden iletilen planın, savaşın sona erdirilmesi için somut bir çerçeve sunduğu ifade edildi.
Tüm bu gelişmeler, İran İslam Cumhuriyeti'nin askeri sahadaki direnişini diplomatik kazanıma dönüştürdüğünü ortaya koyarken, ABD'nin ise uzun süre sürdürdüğü tehdit diline rağmen müzakere masasına oturmak zorunda kaldığını bir kez daha gözler önüne serdi. (İLKHA)