16 Mayıs Uluslararası Çölyak Günü olarak kutlanmaktadır. Türkiye'de yüz binlerce kişinin glütensiz beslenmek zorunda olduğu belirtilirken, erken teşhis hayati önem taşıyor.
Son yıllarda glütensiz ürünlere erişim konusunda önemli gelişmeler yaşansa da özellikle eğitim kurumları, sosyal alanlar ve günlük yaşamda çölyaklı bireylerin ihtiyaçlarına yönelik düzenlemelerin artırılması bekleniyor.
16 Mayıs Uluslararası Çölyak Günü'nde İLKHA muhabirine konuşan Bursa Çölyakla Yaşam Derneği Başkanı Yusuf Altay, Türkiye'de çölyak farkındalığının arttığını ancak hâlâ çok sayıda kişinin tanı almadan yaşamını sürdürdüğünü belirtti.
Glütensiz ürünlere erişimde son yıllarda ilerleme kaydedildiğini ifade eden Altay, özellikle eğitim kurumları ve sosyal alanlarda çölyaklı bireylerin ihtiyaçlarına yönelik düzenlemelerin artırılması gerektiğini vurguladı.
'Türkiye'de çölyak ile ilgili bilinç artıyor'
Çölyaklılar için artık ürüne erişebilirlik sıkıntısı azaldığını belirten Altay, 'Çünkü artık zincir marketlerde de temel glütensiz ürünlere ulaşmak kolaylaştı. Her ürün bulunmasa da temel ihtiyaçları karşılayabilecek bir neticeye kavuştu. Sadece Bursa'da değil, tüm Türkiye'de bu bilinç arttı. Ülkenin farklı noktalarında da glütensiz ürün tesisleri açılmaya başlandı. Bursa, bu konuda Türkiye'ye rol model oldu. Ülkenin dört bir yanında çölyaklıların sosyal ve ekonomik anlamda ulaşabilirliğini sağlayana kadar mücadelemize devam edeceğiz.' dedi.
'Türkiye'de 800-850 bin arası çölyaklı var'
Türkiye'de 800-850 bin arası çölyaklı birey olduğunu vurgulayan Altay, 'Verilen rakamların yüzde 20'si tanı almışlardan oluşuyor. Tanı almayan ciddi bir kitle dışarıdadır. Bursa'da 30 bin çölyaklı olduğu tahmin ediliyor. Tanı oranı ise yüzde 20 civarındadır. Bursa'da 6-7 bin arası tanı almış çölyaklı var. Çölyak hastası olmayıp glütene karşı hassas olan ciddi bir kitle oluştu. Okullarda Milli Eğitim Bakanlığı üzerinden çölyaklılar için doğru ulaşılabilirliği sağlayamadık. Ama iki yıldır üniversitelerde, çölyaklı bireyler için YÖK vasıtasıyla glütensiz menüler çıkarılıyor. Önümüzdeki dönemlerde okul kantinlerinde, ortak grup ürünleri olabilecek glütensiz ürünlerin bulunması en büyük hedefimiz olacaktır.' diye konuştu.
'Ailelere ve aile hekimlerine iş düşüyor'
Çölyaklı bireylerde ailelerin ilk belirtilere dikkat etmesi gerektiğini belirten Altay, 'Özellikle çocuk gruplarında yaş, boy ve kilonun iyi takip edilmesi gerektiğini vurguluyoruz. En belirgin özellikler bunlardan kaynaklanabilir. İshal, kabızlık, kansızlık ve halsizlik çocuk gruplarında daha sık rastlanıyor. Ailelere ve aile hekimlerine bu konuda iş düşüyor. Sağlık Bakanlığı, çölyak konusunda aile hekimlerini bilinçlendirmiş durumda. Geçen yıldan bu yıla tanı konma oranlarında artış var. Bilinç ve farkındalık arttıkça hem toplumda hem de sağlık alanında tanının konma hızı da artmaya başladı. Bilinmelidir ki çölyaklı olmak, lüksümüz ve keyfi talebimiz değildir. Hayatımızı sağlıklı yönetebilmenin tek yolu glütensiz beslenmedir. Bu mecburiyetimizi dikkate alıp sonraki dokunuşları herkesin yapmasını talep ediyoruz.' çağrısında bulundu. (İLKHA)
