Sağlık Mensupları Dayanışma Toplum Sağlığı ve Çevreyi Koruma Derneği (Sağlık-Der) Yönetim Kurulu Üyesi Aile Hekimi Dr. Yavuz Selim Sılay, yaz mevsiminde artış gösteren hastalıklar ve korunma yöntemlerine ilişkin İlke Haber Ajansı (İLKHA) muhabirine değerlendirmelerde bulundu.
Sıcak havaların özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan bireyler için ciddi riskler oluşturduğunu belirten Sılay, basit tedbirlerle birçok sağlık sorununun önlenebileceğini söyledi.
Yaz aylarında en sık görülen hastalıklar
Sılay, 'Yaz ayları çoğu kişi için tatil, deniz ve açık hava aktiviteleri anlamına gelse de sağlık açısından bazı özel riskleri de beraberinde getirmektedir. Bir aile hekimi olarak yaz döneminde belirgin şekilde artan bazı hastalıklarla sık karşılaşıyoruz. Bunların başında gıda zehirlenmeleri ve bağırsak enfeksiyonları gelmektedir. Sıcak havalarda gıdaların daha hızlı bozulması nedeniyle ishal, bulantı, kusma ve karın ağrısı şikayetleri artmaktadır.
Bunun yanında güneş çarpması, sıvı kaybı, sıcak bitkinliği ve tansiyon problemleri de sık görülmektedir. Yüzme havuzlarının ve ortak kullanım alanlarının artmasıyla bazı cilt enfeksiyonları, mantar hastalıkları, kulak enfeksiyonları ve göz enfeksiyonlarında da artış yaşanabilmektedir. Ayrıca böcek ve kene temasına bağlı hastalıklar da yaz aylarında daha sık görülmektedir. Özellikle kırsal bölgelerde yaşayan veya doğa aktivitelerine katılan kişilerin dikkatli olması gerekmektedir.' dedi.
'İnsan vücudu belirli bir sıcaklık aralığında en sağlıklı şekilde çalışır'
Sıcak havanın etkisi hakkında da konuşan Sılay, 'İnsan vücudu belirli bir sıcaklık aralığında en sağlıklı şekilde çalışır. Allah öyle yaratmış. Hava sıcaklığının aşırı yükselmesi vücudun ısı dengesini korumasını zorlaştırır. Vücut kendisini serinletebilmek için terleme mekanizmasını kullanır. Ancak aşırı terleme sonucunda sadece su değil, aynı zamanda sodyum, potasyum ve diğer mineraller de kaybedilir. Bu durum halsizlik, baş dönmesi, dikkat azalması, kas krampları ve tansiyon düşüklüğüne neden olabilir. Daha ileri durumlarda sıcak bitkinliği ve sıcak çarpması gelişebilir.
Sıcak çarpması acil müdahale gerektiren ciddi bir sağlık sorunudur. Bilinç bulanıklığı, yüksek ateş, bayılma ve hatta hayati tehlike oluşturabilecek sonuçlar ortaya çıkabilir. Özellikle kronik hastalığı bulunan bireylerde sıcak havanın etkileri çok daha ağır seyredebilmektedir.' ifadelerine yer verdi.
Sıcak havalarda en fazla risk altında olan gruplar
Kimlerin risk altında olduğu hakkında da Sılay, şunları aktardı: 'Sıcak havalar herkesi etkileyebilir ancak bazı gruplar daha yüksek risk altındadır. Bebekler ve küçük çocuklar vücut sıcaklığını yetişkinler kadar iyi düzenleyemedikleri için daha hassastır. 65 yaş üzerindeki bireylerde susama hissi azalabilir ve sıvı kaybı daha kolay gelişebilir. Kalp hastaları, diyabet hastaları, böbrek hastaları ve tansiyon ilaçları kullanan kişiler de sıcak havalardan daha fazla etkilenebilmektedir. İnşaat işçileri, tarım çalışanları, güvenlik görevlileri ve açık alanda çalışan diğer meslek grupları gün boyunca güneşe maruz kaldıkları için yüksek risk taşımaktadır. Hamile kadınlar da sıcak havalarda sıvı kaybına ve tansiyon değişikliklerine karşı daha dikkatli olmalıdır.'
'Yaz aylarında sağlığımızı korumak için alınabilecek önlemler aslında oldukça basittir'
Korunma yöntemleri ile ilgili de Sılay, 'Yaz aylarında sağlığımızı korumak için alınabilecek önlemler aslında oldukça basittir. Öncelikle yeterli miktarda su tüketilmelidir. Susamayı beklemeden gün boyunca düzenli sıvı alınmalıdır. En az 2,5-3 litre. Güneş ışınlarının en yoğun olduğu saatler olan 11.00 ile 16.00 arasında mümkün olduğunca doğrudan güneş altında kalınmamalıdır. Açık renkli, hafif ve terletmeyen kıyafetler tercih edilmelidir. Geniş kenarlı şapkalar ve güneş gözlükleri koruyucu olabilir. Dışarıda bulunulacaksa uygun faktörlü güneş koruyucu kremler kullanılmalıdır. Gıdaların saklanmasına dikkat edilmeli, açıkta satılan ve hijyeninden emin olunmayan ürünlerden uzak durulmalıdır. Havuz ve deniz sonrası duş alınması, kişisel hijyen kurallarına uyulması ve ortak kullanılan havlu gibi ürünlerden kaçınılması da enfeksiyon riskini azaltır.' şeklinde belirtti.
'Yaz aylarında sağlık açısından en önemli konu bilinçli davranmaktır'
Son olarak sağlık önlemleri nasıl olması gerektiği hakkında da Sılay, 'Yaz aylarında sağlık açısından en önemli konu bilinçli davranmaktır. Özellikle yaşlılar, çocuklar ve kronik hastalığı olan bireyler düzenli takip edilmelidir. Yakınları tarafından sıvı tüketimleri ve genel durumları gözlemlenmelidir. Uzun yolculuklarda, tatillerde ve açık hava etkinliklerinde yeterli su bulundurulmalıdır. Aşırı sıcak havalarda ağır egzersizlerden kaçınılmalı, fiziksel aktiviteler sabah erken veya akşam saatlerine kaydırılmalıdır. Herhangi bir kişide aşırı halsizlik, bilinç değişikliği, yüksek ateş, şiddetli kusma veya bayılma gelişirse vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Unutulmamalıdır ki yaz ayları keyifli olduğu kadar dikkat gerektiren bir dönemdir. Basit görünen önlemler ciddi sağlık sorunlarını önleyebilir. Doğru sıvı tüketimi, güneşten korunma, hijyen kurallarına uyum ve sağlıklı beslenme sayesinde yaz mevsimi güvenli ve sağlıklı şekilde geçirilebilir.' diye konuştu. (İLKHA)
