Tunus'ta 25 Temmuz 2021'de Cumhurbaşkanı Kays Said'in olağanüstü tedbirleri yürürlüğe koymasının üzerinden beş yıl geçerken, ülkede basın ve ifade özgürlüğüne ilişkin tartışmalar sürüyor.
Tunus Gazeteciler Sendikası Başkanı Ziyad Debbar, El Cezire'ye verdiği röportajda ülkede gazetecilerin giderek artan hukuki baskılarla karşı karşıya kaldığını ifade etti.
'30'dan fazla dava açıldı'
Debbar, gazetecilere yönelik baskıların artık münferit olaylar olmaktan çıktığını belirterek, en az 30 davanın gazeteciler hakkında açıldığını söyledi.
Yayın faaliyetleri ve ifade özgürlüğü kapsamında yürütülen soruşturmalar nedeniyle gazetecilerin hapis cezası aldığını kaydeden Debbar, bunun Tunus'un bağımsızlığından bu yana benzeri görülmemiş bir tablo oluşturduğunu belirtti.
Gazetecilere yönelik davaların basının denetim görevini zayıflattığını belirten Debbar, bağımsız medyanın baskı altına alınmasının kamu yönetiminde hesap verebilirliği de olumsuz etkilediğini dile getirdi.
Tartışmaların odağında 54 sayılı kararname
Röportajda en fazla eleştirilen düzenleme ise 54 sayılı kararname oldu.
Debbar, başlangıçta siber suçlarla mücadele amacıyla çıkarıldığı belirtilen kararnamenin bazı maddelerinin gazeteciler, blog yazarları ve sosyal medya kullanıcıları hakkında ifade ve yayın faaliyetleri nedeniyle kullanılmaya başlandığını belirtti.
Sendikanın kararnamenin tamamen kaldırılmasını değil, ifade özgürlüğünü kısıtladığını düşündüğü bazı maddelerin değiştirilmesini talep ettiğini belirten Debbar, bu yönde hazırlanan yasal girişimin parlamentoda ilerlemediğini ifade etti.
'Bilgiye erişim zorlaştı'
Tunuslu gazetecilerin yalnızca yargısal baskılarla değil, kamu kurumlarından bilgi alma konusunda da ciddi sorunlar yaşadığını söyleyen Debbar, devlet yetkililerinin medya karşısına çıkmaktan kaçındığını belirtti.
Elektrik, su ve ekonomik kriz gibi kamuoyunu ilgilendiren konularda resmi açıklamalara ulaşmanın güçleştiğini ifade eden Debbar, bilgiye erişimin kısıtlanmasının doğrulanmamış bilgilerin yayılmasına zemin hazırladığını söyledi.
Medyaya güven tartışması
Debbar, medyaya duyulan güvenin azalmasında dijital platformların etkisinin yanı sıra bazı medya kuruluşlarının siyasi gündemlerle ilişkilendirilmesinin de rol oynadığını belirtti.
Buna rağmen profesyonel gazeteciliğin doğrulama ve kamuoyunu bilgilendirme açısından önemini koruduğunu vurgulayan Debbar, basın özgürlüğünün yalnızca gazetecilerin değil toplumun bilgi edinme hakkının da güvencesi olduğunu ifade etti.
Beş yıl önce ne olmuştu?
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said, 25 Temmuz 2021'de parlamentonun çalışmalarını askıya almış, başbakanı görevden almış ve yürütme yetkilerini büyük ölçüde kendi uhdesinde toplamıştı. Bu adımlar destekçileri tarafından siyasi sistemi yeniden düzenleme girişimi olarak değerlendirilirken, muhalefet ve çok sayıda uluslararası insan hakları kuruluşu tarafından demokratik kurumların zayıflatıldığı ve güçler ayrılığının aşındığı yönünde eleştiriler dile getiriliyor.
Son yıllarda ülkede gazeteciler, muhalif siyasetçiler ve aktivistlere yönelik soruşturmalar ile ifade özgürlüğüne ilişkin tartışmalar kamuoyunda gündemdeki yerini koruyor. (İLKHA)
